ΟΗΕ: Στα 1,2 δισ. οι άνθρωποι που ζουν σε συνθήκες ακραίας φτώχειας – Πρώτη αύξηση από το 2010

Lead: Για πρώτη φορά μετά το 2010, ο αριθμός των ανθρώπων που ζουν σε συνθήκες ακραίας φτώχειας αυξήθηκε παγκοσμίως, φτάνοντας τα 1,2 δισεκατομμύρια, σύμφωνα με στοιχεία του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών. Η ανατροπή αυτής της δεκαετούς πτωτικής τάσης αποτελεί ένα από τα πιο ανησυχητικά σήματα για την παγκόσμια ανάπτυξη, καθώς υποδηλώνει ότι οι πολυεπίπεδες κρίσεις των τελευταίων ετών — από την πανδημία έως τις πληθωριστικές πιέσεις και τις ένοπλες συγκρούσεις — έχουν αρχίσει να ακυρώνουν σημαντικά αναπτυξιακά κεκτημένα.

Η αύξηση αυτή δεν κατανέμεται ομοιόμορφα. Η υποσαχάρια Αφρική και η Νότια Ασία συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού που βιώνει ακραία φτώχεια, με τη γεωγραφική αυτή συγκέντρωση να αναδεικνύει διαρθρωτικές ανισότητες που επιμένουν παρά τις δεκαετίες αναπτυξιακών πολιτικών. Εξίσου ανησυχητικό είναι το δημογραφικό προφίλ: περισσότεροι από τους μισούς πληττόμενους είναι παιδιά. Αυτό σημαίνει ότι οι επιπτώσεις της φτώχειας μεταφέρονται στις επόμενες γενιές μέσω της στέρησης εκπαίδευσης, διατροφής και βασικής υγειονομικής περίθαλψης, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο που είναι εξαιρετικά δύσκολο να σπάσει. Η αύξηση του αριθμού δεν οφείλεται μόνο στην επιδείνωση των συνθηκών διαβίωσης, αλλά και στην αύξηση του παγκόσμιου πληθυσμού σε περιοχές που ήδη βρίσκονταν στο όριο της επιβίωσης. Ωστόσο, το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι η πρόοδος που είχε σημειωθεί — με εκατομμύρια ανθρώπους να εξέρχονται από την ακραία φτώχεια κάθε χρόνο — έχει πλέον ανακοπεί. Οι διεθνείς οργανισμοί προειδοποιούν ότι χωρίς στοχευμένες παρεμβάσεις, ο στόχος του ΟΗΕ για εξάλειψη της ακραίας φτώχειας έως το 2030 καθίσταται πρακτικά ανέφικτος.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Πρόκειται για την πρώτη αύξηση του αριθμού των ανθρώπων σε ακραία φτώχεια από το 2010, γεγονός που ανατρέπει μια δεκαετία θετικής πορείας.
• Η υποσαχάρια Αφρική και η Νότια Ασία είναι οι περιοχές με τη μεγαλύτερη συγκέντρωση πληθυσμού σε συνθήκες φτώχειας, γεγονός που εντείνει τις περιφερειακές ανισότητες.
• Περισσότεροι από τους μισούς ανθρώπους που πλήττονται είναι παιδιά, θέτοντας σε κίνδυνο το μέλλον ολόκληρων γενεών.

Γιατί έχει σημασία: Η εξέλιξη αυτή δεν είναι απλώς μια στατιστική ανατροπή. Σηματοδοτεί την αδυναμία της διεθνούς κοινότητας να προστατεύσει τα πιο ευάλωτα στρώματα απέναντι σε αλλεπάλληλες κρίσεις και θέτει υπό αμφισβήτηση την αποτελεσματικότητα των σημερινών αναπτυξιακών στρατηγικών. Αν η τάση συνεχιστεί, οι επιπτώσεις θα είναι πολλαπλές: από την αύξηση της παιδικής θνησιμότητας έως την ενίσχυση της κοινωνικής αναταραχής και των μεταναστευτικών ροών. Η αντιμετώπιση της ακραίας φτώχειας απαιτεί συντονισμένη δράση, όχι μόνο σε επίπεδο ανθρωπιστικής βοήθειας, αλλά και σε επίπεδο διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων που θα διασφαλίζουν δίκαιη πρόσβαση σε πόρους, εκπαίδευση και υγεία.