Η Eurostat είναι καλή μόνο όταν μας βολεύει | Επικαιρότητα στο LivePress.gr

Lead: Η επιλεκτική εμπιστοσύνη στα ευρωπαϊκά στατιστικά στοιχεία επανέρχεται στο προσκήνιο με αφορμή τις πρόσφατες δηλώσεις από το Μέγαρο Μαξίμου, που φαίνεται να αντιμετωπίζουν την Eurostat ως εργαλείο επιβεβαίωσης παρά ως ανεξάρτητη πηγή δεδομένων. Όταν οι μετρήσεις συμφωνούν με την κυβερνητική αφήγηση, γίνονται αξιόπιστες· όταν τη διαψεύδουν, αμφισβητούνται ως «μιζεριστικές». Το ερώτημα που τίθεται είναι κατά πόσο αυτή η πρακτική υπονομεύει τον δημόσιο διάλογο.

Η στάση αυτή δεν είναι καινούργια. Στην πολιτική επικοινωνία, τα στατιστικά στοιχεία συχνά λειτουργούν ως όπλα παρά ως εργαλεία κατανόησης της πραγματικότητας. Η Eurostat, ως η στατιστική υπηρεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, παράγει δεδομένα με συγκεκριμένη μεθοδολογία και ανεξάρτητους ελέγχους. Όταν μια κυβέρνηση επιλέγει ποια από αυτά θα προβάλει και ποια θα απορρίψει, δεν αμφισβητεί απλώς μια έρευνα — αμφισβητεί τη ίδια τη δυνατότητα αντικειμενικής μέτρησης. Το πρόβλημα γίνεται εντονότερο όταν η κριτική στα ευρήματα συνοδεύεται από χαρακτηρισμούς προς όσους τα επικαλούνται, όπως «βυθισμένοι στη μιζέρια». Πρόκειται για μια ρητορική που μετατοπίζει τη συζήτηση από τα δεδομένα στα κίνητρα όσων τα παρουσιάζουν, αποφεύγοντας την ουσία. Σε μια δημοκρατία, η αξιοπιστία των θεσμών δεν μπορεί να είναι ευκαιριακή. Αν η Eurostat είναι αξιόπιστη όταν επιβεβαιώνει την κυβερνητική πολιτική, τότε είναι εξίσου αξιόπιστη και όταν την αμφισβητεί — διαφορετικά, η επίκλησή της χάνει κάθε νόημα.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η Eurostat λειτουργεί με ανεξάρτητη μεθοδολογία και ελέγχους ποιότητας· τα δεδομένα της δεν είναι ούτε «φιλοκυβερνητικά» ούτε «αντικυβερνητικά».
• Η επιλεκτική επίκληση στατιστικών στοιχείων είναι γνωστή επικοινωνιακή τακτική, αλλά υπονομεύει την εμπιστοσύνη των πολιτών στους θεσμούς.
• Ο χαρακτηρισμός όσων επικαλούνται δυσάρεστα δεδομένα ως «μιζεριστών» αποπροσανατολίζει από την ουσιαστική συζήτηση για τις πολιτικές.

Γιατί έχει σημασία: Η αξιοπιστία των δημόσιων δεδομένων αποτελεί θεμέλιο της δημοκρατικής λογοδοσίας. Όταν η κυβέρνηση επιλέγει ποια στατιστικά την εξυπηρετούν, δεν διαχειρίζεται απλώς την εικόνα της — διαβρώνει τη δυνατότητα των πολιτών να αξιολογούν τις πολιτικές με κοινά αποδεκτά κριτήρια. Η στάση απέναντι στην Eurostat είναι, τελικά, δείκτης της στάσης απέναντι στην ίδια την αλήθεια των αριθμών.