Ισραήλ: Ο αντίπαλος του Νετανιάχου τον κατηγορεί ότι δίνει προτεραιότητα στην πολιτική του επιβίωση

Lead: Μια νέα ρήξη στο εσωτερικό του ισραηλινού πολιτικού και στρατιωτικού κατεστημένου έρχεται στο φως, με τον πρώην αρχηγό του Γενικού Επιτελείου Στρατού, Γκάντι Άιζενκοτ, να εξαπολύει δριμεία επίθεση κατά του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου. Ο Άιζενκοτ, μέλος του πολεμικού υπουργικού συμβουλίου έως την πρόσφατη παραίτησή του, κατηγορεί ευθέως τον Νετανιάχου ότι θέτει την πολιτική του επιβίωση υπεράνω της εθνικής ασφάλειας, αποφεύγοντας συστηματικά να αναλάβει την ευθύνη για τα τραγικά κενά ασφαλείας που οδήγησαν στη φονική επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023.

Η δήλωση Άιζενκοτ δεν αποτελεί απλώς μια ακόμη πολιτική αντιπαράθεση. Πρόκειται για μια σεισμική εξέλιξη, καθώς προέρχεται από ένα πρόσωπο με αδιαμφισβήτητο κύρος στον στρατιωτικό τομέα, το οποίο συμμετείχε στις πλέον απόρρητες συσκέψεις για την πορεία του πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας. Ο ίδιος υποστηρίζει ότι ο πρωθυπουργός καθυστέρησε ή και μπλόκαρε κρίσιμες στρατηγικές αποφάσεις, όχι με γνώμονα την εξουδετέρωση της απειλής της Χαμάς, αλλά με γνώμονα τη διατήρηση της συνοχής του κυβερνητικού συνασπισμού με τα ακροδεξιά κόμματα. Η κατηγορία περί «πολιτικής επιβίωσης» δεν είναι νέα, ωστόσο η τοποθέτηση ενός ανθρώπου με το στρατιωτικό βιογραφικό του Άιζενκοτ της προσδίδει βαρύτητα που δύσκολα μπορεί να αγνοηθεί από την κοινή γνώμη. Η επισήμανση ότι ο Νετανιάχου δεν έχει αναλάβει καμία πολιτική ευθύνη για την αποτυχία της 7ης Οκτωβρίου, αποτελεί το κεντρικό επιχείρημα της κριτικής, το οποίο αναμένεται να πυροδοτήσει νέο κύκλο εσωτερικών αντιπαραθέσεων και πιθανώς να ενισχύσει τα αιτήματα για πρόωρες εκλογές.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η παραίτηση του Άιζενκοτ από το πολεμικό συμβούλιο δεν ήταν μια τυπική πολιτική κίνηση, αλλά το αποκορύφωμα μηνών εσωτερικών τριβών για τη διαχείριση του πολέμου και την έλλειψη ενός σαφούς σχεδίου «επόμενης ημέρας» στη Γάζα.
• Οι κατηγορίες εστιάζουν στην αποφυγή λήψης δύσκολων αποφάσεων από τον Νετανιάχου, ειδικά όσον αφορά το ενδεχόμενο συμφωνίας για την απελευθέρωση των ομήρων, την οποία ο πρωθυπουργός φέρεται να αντιμετώπισε με κριτήριο τις πολιτικές επιπτώσεις στο εσωτερικό του κόμματός του.
• Η ρητορική του Άιζενκοτ αναμένεται να ενισχύσει το αφήγημα της αντιπολίτευσης περί αποτυχίας της ηγεσίας Νετανιάχου, θέτοντας το ζήτημα της λογοδοσίας στο επίκεντρο της δημόσιας ατζέντας, σε μια περίοδο που ο πόλεμος συνεχίζεται σε πολλαπλά μέτωπα.

Γιατί έχει σημασία: Η σύγκρουση αυτή δεν αφορά μόνο το πρόσωπο του Νετανιάχου. Αποκαλύπτει ένα βαθύ ρήγμα στην ισραηλινή κοινωνία και στους θεσμούς της, μεταξύ εκείνων που θεωρούν ότι η ασφάλεια του κράτους προέχει οποιουδήποτε πολιτικού κόστους και εκείνων που ερμηνεύουν κάθε κριτική ως απειλή για την ενότητα εν καιρώ πολέμου. Η στάση του Άιζενκοτ στέλνει ένα ισχυρό μήνυμα ότι ο στρατιωτικός βραχίονας του κράτους δεν είναι διατεθειμένος να αποτελέσει ασπίδα για πολιτικές σκοπιμότητες. Η εξέλιξη αυτή ενδέχεται να αλλάξει τους συσχετισμούς και να επιταχύνει τις πολιτικές εξελίξεις, θέτοντας το ερώτημα: μπορεί ένας ηγέτης που βρίσκεται διαρκώς υπό την πίεση της δικαιοσύνης και της κοινής γνώμης να λαμβάνει καθαρές αποφάσεις για το μέλλον της χώρας του; Η απάντηση που θα δώσει το ισραηλινό πολιτικό σύστημα θα καθορίσει εν πολλοίς και την επόμενη ημέρα στην ευρύτερη περιοχή.