Ο Τραμπ σφίγγει τον κλοιό στη Ρωσία: Νέες κυρώσεις σε Πούτιν, τράπεζες και αγοραστές ρωσικής ενέργειας

Lead: Σε μια κίνηση που αναδιαμορφώνει τον παγκόσμιο ενεργειακό χάρτη, ο Ντόναλντ Τραμπ υπέγραψε νόμο που του παρέχει την εξουσία να επιβάλει δασμούς έως και 100% σε χώρες που εισάγουν ρωσική ενέργεια, στοχεύοντας ευθέως την Κίνα και την Ινδία, ενώ ταυτόχρονα ενισχύει το πλαίσιο κυρώσεων κατά της Μόσχας.

Η νομοθεσία, που εγκρίθηκε με ευρεία πλειοψηφία στο Κογκρέσο, αντιπροσωπεύει μια από τις πιο επιθετικές οικονομικές κινήσεις της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής των τελευταίων ετών. Δεν πρόκειται απλώς για μια ακόμη δέσμη κυρώσεων κατά ρωσικών τραπεζών και ολιγαρχών, αλλά για ένα εργαλείο δευτερογενούς καταστολής που πλήττει τρίτες χώρες. Ο Λευκός Οίκος διαμηνύει ότι η Ουάσιγκτον δεν θα ανεχθεί πλέον την έμμεση χρηματοδότηση του πολεμικού μηχανισμού του Βλαντίμιρ Πούτιν μέσω ενεργειακών αγορών. Η Κίνα, ο μεγαλύτερος αγοραστής ρωσικού πετρελαίου, και η Ινδία, που έχει αυξήσει κατακόρυφα τις εισαγωγές της από το 2022, βρίσκονται στο στόχαστρο. Οι δασμοί αυτοί, αν ενεργοποιηθούν, θα μπορούσαν να εκτοξεύσουν τις τιμές των προϊόντων τους στις ΗΠΑ, προκαλώντας εμπορικό πόλεμο ευρείας κλίμακας. Παράλληλα, ο νόμος διευρύνει τις κυρώσεις σε ρωσικές τράπεζες, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που διευκολύνουν πληρωμές για ενέργεια, και σε δίκτυα προμηθειών τεχνολογίας. Αναλυτές εκτιμούν ότι η κίνηση στοχεύει αφενός μεν στην αποδυνάμωση της ρωσικής οικονομίας, αφετέρου δε στην ενίσχυση της διαπραγματευτικής θέσης της Ουάσιγκτον έναντι του Πεκίνου και του Νέου Δελχί. Ωστόσο, εγείρονται ερωτήματα για το κατά πόσο οι ΗΠΑ μπορούν να επιβάλουν τέτοιους δασμούς χωρίς συνέπειες για την παγκόσμια οικονομία, καθώς η Κίνα ενδέχεται να απαντήσει με αντίποινα σε αμερικανικά προϊόντα. Η Ευρώπη παρακολουθεί με ανησυχία, καθώς ορισμένα κράτη-μέλη εξαρτώνται ακόμη από ρωσικό αέριο, αν και σε μικρότερο βαθμό. Η κίνηση Τραμπ σηματοδοτεί μια στροφή προς μια πιο επιθετική, μονομερή προσέγγιση, αφήνοντας πίσω τις πολυμερείς συμφωνίες.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Ο νόμος δίνει στον Αμερικανό πρόεδρο την εξουσία να επιβάλει δασμούς έως 100% σε χώρες που αγοράζουν ρωσική ενέργεια, με άμεσες επιπτώσεις σε Κίνα και Ινδία.
• Παράλληλα, ενισχύονται οι κυρώσεις σε ρωσικές τράπεζες και δίκτυα προμηθειών, στοχεύοντας στη χρηματοδότηση του πολέμου στην Ουκρανία.
• Η κίνηση ενδέχεται να προκαλέσει εμπορική κλιμάκωση, με την Κίνα να απειλεί με αντίποινα και την Ευρώπη να ανησυχεί για την ενεργειακή της ασφάλεια.

Γιατί έχει σημασία: Η απόφαση αυτή δεν αφορά μόνο τη Ρωσία· επαναπροσδιορίζει τους κανόνες του παγκόσμιου εμπορίου και της ενεργειακής διπλωματίας. Αν εφαρμοστεί, θα μπορούσε να απομονώσει περαιτέρω τη Μόσχα, αλλά και να πυροδοτήσει έναν νέο ψυχρό πόλεμο με οικονομικά μέσα, όπου οι συμμαχίες δοκιμάζονται και οι αγορές αναστατώνονται.