Ιράν: Οι όροι για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ που τέθηκαν στις ΗΠΑ | Επικαιρότητα στο LivePress.gr

Lead: Νέο κεφάλαιο στην τεταμένη αντιπαράθεση ΗΠΑ-Ιράν ανοίγει η διαμεσολάβηση όρων από την Τεχεράνη για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, της πιο κρίσιμης ενεργειακής αρτηρίας του πλανήτη. Σύμφωνα με πληροφορίες που μετέδωσε το Newsit, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, φέρεται να διαβίβασε στην αμερικανική πλευρά συγκεκριμένες προϋποθέσεις, σηματοδοτώντας μια σπάνια διπλωματική κίνηση εν μέσω στρατιωτικής έντασης.

Η κίνηση αυτή ερμηνεύεται από αναλυτές ως απόπειρα της Τεχεράνης να μετατρέψει τον έλεγχο των Στενών σε διαπραγματευτικό χαρτί, αντί να προχωρήσει σε οριστική κλιμάκωση. Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν το σημείο διέλευσης περίπου του 20% της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου, γεγονός που καθιστά οποιαδήποτε διαταραχή τους άμεσο πλήγμα στην παγκόσμια οικονομία. Οι όροι που φέρεται να τέθηκαν περιλαμβάνουν εγγυήσεις για την άρση κυρώσεων, την αποφυγή στοχευμένων πληγμάτων σε ιρανικές υποδομές και τη διατήρηση ενός πλαισίου ελέγχου που θα αναγνωρίζει de facto την ιρανική επιρροή στην περιοχή. Πρόκειται για απαιτήσεις που δύσκολα θα γίνουν αποδεκτές στο σύνολό τους από την Ουάσιγκτον, ωστόσο η ίδια η διατύπωσή τους δείχνει ότι η Τεχεράνη επιδιώκει να αποφύγει την πλήρη απομόνωση.

Η Ουάσιγκτον, από την πλευρά της, τηρεί στάση αναμονής, με αξιωματούχους να διαμηνύουν ότι οποιαδήποτε συζήτηση προϋποθέτει την άμεση αποκλιμάκωση και την ελεύθερη ναυσιπλοΐα. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν οι όροι αυτοί αποτελούν ειλικρινή βάση διαπραγμάτευσης ή τακτικό ελιγμό για την εξασφάλιση χρόνου. Οι επόμενες ημέρες θα δείξουν αν η διπλωματική δίοδος θα κρατηθεί ανοιχτή ή αν θα κλείσει οριστικά, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τις τιμές του πετρελαίου και την ασφάλεια των θαλάσσιων μεταφορών.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Τα Στενά του Ορμούζ μεταφέρουν περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου, καθιστώντας τα βασικό μοχλό πίεσης για την Τεχεράνη.
• Οι όροι που διαβιβάστηκαν στις ΗΠΑ περιλαμβάνουν άρση κυρώσεων και εγγυήσεις μη επίθεσης σε ιρανικές υποδομές.
• Η Ουάσιγκτον ζητά πρώτα αποκλιμάκωση και ελεύθερη ναυσιπλοΐα πριν από οποιαδήποτε διαπραγμάτευση.

Γιατί έχει σημασία: Η έκβαση αυτής της ανταλλαγής όρων θα καθορίσει αν η κρίση στον Κόλπο οδηγείται σε διπλωματική διέξοδο ή σε στρατιωτική κλιμάκωση με παγκόσμιες οικονομικές συνέπειες. Για την Ελλάδα, ως χώρα με ισχυρή ναυτιλιακή παρουσία και ενεργειακή εξάρτηση από την περιοχή, η εξέλιξη αυτή δεν είναι απομακρυσμένη — είναι άμεσα σχετική.