Αποστροφή | Επικαιρότητα στο LivePress.gr

Lead: Η δημόσια τοποθέτηση ευρωβουλευτή που επαινεί τον Ηλία Κασιδιάρη, την ώρα που κυβερνητικός εκπρόσωπος επιλέγει να μην σχολιάζει, αποκαλύπτει ένα διπλό μέτρο στην πολιτική επικοινωνία: άλλοι μπορούν να λένε τα πάντα και άλλοι δεν μπορούν να πουν τίποτα. Το ερώτημα δεν είναι μόνο τι ειπώθηκε, αλλά ποιος έχει το προνόμιο να το πει χωρίς κόστος.

Η δήλωση ότι ένας ευρωβουλευτής «δικαιούται» να εκφράζει προσωπική άποψη, σε αντίθεση με τον κυβερνητικό εκπρόσωπο, δεν είναι απλώς μια παρατήρηση για τους θεσμικούς ρόλους. Είναι μια πολιτική επιλογή που νομιμοποιεί ακραίες θέσεις μέσω της επίκλησης της ελευθερίας του λόγου. Ο ευρωβουλευτής δεν είναι απλός πολίτης· εκπροσωπεί θεσμό και φέρει ευθύνη για τον δημόσιο λόγο του. Το γεγονός ότι ο Παύλος Μαρινάκης, ως κυβερνητικός εκπρόσωπος, δεσμεύεται από την κυβερνητική γραμμή, δεν απαλλάσσει τον ευρωβουλευτή από την υποχρέωση να μην επαινεί καταδικασμένους εγκληματίες. Η σύγκριση των δύο ρόλων ως προς την «ελευθερία» είναι παραπλανητική: ο ένας έχει θεσμικό περιορισμό, ο άλλος έχει θεσμική ευθύνη.

Ο έπαινος προς τον Κασιδιάρη, μέλος της Χρυσής Αυγής που έχει κριθεί εγκληματική οργάνωση, δεν είναι απλή γνώμη. Είναι πολιτική πράξη που κανονικοποιεί τη βία και τον εξτρεμισμό. Όταν ένας ευρωβουλευτής το κάνει, το μήνυμα που στέλνει είναι ότι η καταδίκη της ναζιστικής δράσης μπορεί να ξεχαστεί όταν βολεύει την πολιτική ατζέντα. Η επίκληση της «προσωπικής άποψης» λειτουργεί ως ασπίδα ατιμωρησίας, τη στιγμή που η ίδια η δημοκρατία έχει θεσπίσει όρια απέναντι στον λόγο μίσους.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Ο ευρωβουλευτής επικαλείται την ελευθερία έκφρασης, αλλά η θέση του συνεπάγεται θεσμική εκπροσώπηση και ευθύνη.
• Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος δεσμεύεται από την κυβερνητική γραμμή, γεγονός που δεν καθιστά την άποψη του ευρωβουλευτή αυτόματα ηθικά ανώτερη.
• Ο έπαινος προς καταδικασμένο μέλος εγκληματικής οργάνωσης δεν είναι απλή γνώμη· συνιστά πολιτική νομιμοποίηση του εξτρεμισμού.

Γιατί έχει σημασία: Η ουσία δεν είναι ποιος μπορεί να μιλήσει, αλλά ποιος πληρώνει το κόστος όταν μιλάει. Αν η ελευθερία του λόγου γίνεται άλλοθι για την αναβάθμιση ναζιστικών μορφωμάτων, τότε το δημοκρατικό πλαίσιο δεν δοκιμάζεται απλώς· υπονομεύεται. Η κοινωνία οφείλει να απαιτήσει από όλους τους θεσμικούς παράγοντες την ίδια ευθύνη λόγου, ανεξαρτήτως κομματικής ταυτότητας.