7η Οκτωβρίου: «Η Χαμάς δεν θα αποκτήσει ποτέ ξανά «καμία εξουσία» στη Λωρίδα της Γάζας» λέει ο Νετανιάχου

Lead: Με μια δήλωση που υπερβαίνει τα όρια μιας απλής τελετής μνήμης, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου διακήρυξε την Τρίτη ότι η Χαμάς δεν θα αποκτήσει ποτέ ξανά «καμία εξουσία» στη Λωρίδα της Γάζας, σηματοδοτώντας τη στρατηγική δέσμευση του Ισραήλ να μην επιτρέψει την ανασύσταση του παλαιστινιακού ισλαμιστικού κινήματος ως πολιτικής ή στρατιωτικής αρχής στον θύλακα. Η τοποθέτηση, που διατυπώθηκε κατά τη διάρκεια εκδήλωσης για την πρώτη επέτειο από τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου, θέτει το πλαίσιο για τη μεταπολεμική τάξη στη Γάζα και προκαλεί ερωτήματα για το ποιος θα αναλάβει τη διακυβέρνηση ενός κατεστραμμένου εδάφους.

Η δήλωση Νετανιάχου δεν αποτελεί απλή ρητορική. Εντάσσεται σε μια σειρά από διαδοχικές δεσμεύσεις του ισραηλινού πολιτικού και στρατιωτικού κατεστημένου ότι η Χαμάς θα αφοπλιστεί και θα τεθεί εκτός κάθε εξουσίας, ανεξαρτήτως της εξέλιξης των διαπραγματεύσεων για κατάπαυση του πυρός και για την απελευθέρωση των ομήρων. Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι το Ισραήλ απορρίπτει οποιοδήποτε σενάριο στο οποίο η Χαμάς θα διατηρούσε ρόλο στη μεταπολεμική διοίκηση, ακόμη και υπό μορφή πολιτικής συμμετοχής ή ελέγχου ασφαλείας. Η θέση αυτή συγκρούεται ευθέως με πάγιες θέσεις της Χαμάς, η οποία έχει δηλώσει ότι δεν πρόκειται να παραδώσει τα όπλα της ούτε να αποδεχθεί ξένη διακυβέρνηση στη Γάζα.

Το κενό που δημιουργείται από αυτή τη στρατηγική είναι το πλέον κρίσιμο ζήτημα. Δεν έχει ακόμη διαμορφωθεί ένα αποδεκτό σχέδιο για τη διακυβέρνηση της Γάζας μετά τον πόλεμο. Προτάσεις για ανάληψη ευθύνης από αραβικά κράτη, από μια αναμορφωμένη Παλαιστινιακή Αρχή ή από προσωρινή διεθνή διοίκηση παραμένουν ασαφείς και αντιμετωπίζουν πολιτικά και πρακτικά εμπόδια. Παράλληλα, η ανθρωπιστική κρίση στον θύλακα βαθαίνει, με τον άμαχο πληθυσμό να πληρώνει το βαρύτερο τίμημα της παρατεταμένης σύγκρουσης.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Ο Νετανιάχου επανέλαβε τη δέσμευση ότι η Χαμάς δεν θα κυβερνήσει ξανά τη Γάζα, μιλώντας σε εκδήλωση μνήμης για την 7η Οκτωβρίου.
• Η δήλωση εντείνει την ασυμβατότητα μεταξύ ισραηλινών και παλαιστινιακών θέσεων για το μεταπολεμικό καθεστώς και περιπλέκει τις διαπραγματεύσεις για κατάπαυση του πυρός.
• Το ζήτημα της επόμενης μέρας στη Γάζα παραμένει άλυτο, με τις ανθρωπιστικές ανάγκες να αυξάνονται και τις διεθνείς πιέσεις για πολιτική λύση να εντείνονται.

Γιατί έχει σημασία: Η δήλωση Νετανιάχου δεν αφορά μόνο το παρόν του πολέμου αλλά και το μέλλον της περιοχής. Καθορίζει το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα κριθεί αν η Γάζα θα οδηγηθεί σε μια νέα μορφή διακυβέρνησης ή σε παρατεταμένη αστάθεια. Για την Ελλάδα και την ευρύτερη Ανατολική Μεσόγειο, η εξέλιξη αυτή έχει άμεσο αντίκτυπο στην ενεργειακή ασφάλεια, στις μεταναστευτικές ροές και στις διπλωματικές ισορροπίες. Η σταθερότητα στη Γάζα δεν είναι περιφερειακή υπόθεση· είναι προϋπόθεση για την ευρύτερη ειρήνη και για την οικονομική σταθερότητα της περιοχής.