Γροιλανδία: Την Τρίτη η υπογραφή της συμφωνίας με τις ΗΠΑ | Οικονομία στο LivePress.gr

Lead: Στη σκιά της φετινής Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, μια συμφωνία που αφορά μερικά από τα πιο ευαίσθητα γεωπολιτικά και οικονομικά ζητήματα του πλανήτη βρίσκεται προ των πυλών. Αύριο Τρίτη, Γροιλανδία, Δανία και Ηνωμένες Πολιτείες αναμένεται να υπογράψουν συμφωνία για την ασφάλεια της Αρκτικής, μια εξέλιξη που υπερβαίνει τα στενά όρια της στρατιωτικής συνεργασίας και αγγίζει τον πυρήνα της ενεργειακής και εμπορικής στρατηγικής στην περιοχή.

Η συμφωνία έρχεται σε μια συγκυρία όπου η Αρκτική παύει να είναι περιθωριακή. Η κλιματική αλλαγή ανοίγει νέες ναυτιλιακές διαδρομές, ενώ τα αποθέματα ορυκτών, σπάνιων γαιών και υδρογονανθράκων γίνονται ολοένα και πιο προσβάσιμα. Για τη Γροιλανδία, αυτό σημαίνει ενίσχυση της διαπραγματευτικής της θέσης απέναντι στην Κοπεγχάγη, αλλά και ανάγκη για επενδύσεις σε υποδομές, επιτήρηση και τεχνολογική υποστήριξη. Για τη Δανία, η συμφωνία λειτουργεί ως εργαλείο διατήρησης της επιρροής της στο νησί, την ώρα που η αυτονομία της Γροιλανδίας διευρύνεται σταδιακά. Για τις ΗΠΑ, η παρουσία στην Αρκτική αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου ανταγωνισμού με τη Ρωσία και την Κίνα, με έμφαση στην παρακολούθηση, στην έγκαιρη προειδοποίηση και στη διασφάλιση των θαλάσσιων οδών.

Το οικονομικό σκέλος δεν είναι δευτερεύον. Η ασφάλεια της περιοχής προσελκύει επενδύσεις σε λιμάνια, αεροδρόμια, δορυφορικές επικοινωνίες και εξόρυξη. Ταυτόχρονα, δημιουργεί ερωτήματα για την τοπική κοινωνία: ποιος ελέγχει τους πόρους, ποιος επωφελείται και με ποιο περιβαλλοντικό κόστος. Η υπογραφή της Τρίτης δεν είναι τελικό σημείο, αλλά αφετηρία για μια σειρά διαπραγματεύσεων που θα κρίνουν αν η Γροιλανδία θα μετατραπεί σε ενεργειακό και εμπορικό κόμβο ή σε πεδίο αντιπαράθεσης μεγάλων δυνάμεων.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η συμφωνία υπογράφεται στο περιθώριο της ΓΣ του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, γεγονός που της προσδίδει άμεσο διεθνές συμβολισμό.
• Βασικοί άξονες είναι η ασφάλεια, η επιτήρηση και η πρόσβαση σε στρατηγικούς πόρους και ναυτιλιακές διαδρομές της Αρκτικής.
• Η Γροιλανδία ενισχύει τη θέση της έναντι της Δανίας, ενώ οι ΗΠΑ θωρακίζουν την παρουσία τους απέναντι σε Ρωσία και Κίνα.

Γιατί έχει σημασία: Η Αρκτική δεν είναι πια μακρινή. Είναι το επόμενο μεγάλο πεδίο οικονομικής και γεωπολιτικής ισχύος, και η αυριανή υπογραφή σηματοδοτεί την είσοδό της στο επίκεντρο της παγκόσμιας ατζέντας. Όποιος ελέγχει τις διαδρομές, τα δεδομένα και τους πόρους της, επηρεάζει το εμπόριο, την ενέργεια και την ασφάλεια της Ευρώπης και της Βόρειας Αμερικής για τις επόμενες δεκαετίες.