Το Ιράν απειλεί να κηρύξει «ζώνη απαγόρευσης» κοντά στα Στενά του Ορμούζ τα επόμενα 24ωρα | Επικαιρότητα στο LivePress.gr

Lead: Η Τεχεράνη ανεβάζει τον πήχη της έντασης στην ευρύτερη περιοχή του Κόλπου, με δημοσιεύματα να αναφέρουν ότι το Ιράν προετοιμάζεται να κηρύξει «ζώνη απαγόρευσης» πλοίων κοντά στα Στενά του Ορμούζ εντός των επόμενων 24ωρων. Η κίνηση αυτή, που έρχεται ως απάντηση στις αυξημένες κυρώσεις και την παρουσία αμερικανικών ναυτικών δυνάμεων, απειλεί να πυροδοτήσει μια πρωτοφανή κρίση στην παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια.

Η στρατηγική σημασία των Στενών του Ορμούζ είναι αδιαμφισβήτητη: από εκεί διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου και ένα σημαντικό μέρος του υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG). Ένα τέτοιο μέτρο δεν συνιστά απλώς μια συμβολική χειρονομία, αλλά έναν άμεσο περιορισμό της ελεύθερης ναυσιπλοΐας, που θα μπορούσε να οδηγήσει σε ραγδαία αύξηση των τιμών των καυσίμων και σε αναστάτωση των παγκόσμιων εφοδιαστικών αλυσίδων. Οι Ιρανοί αξιωματούχοι, επικαλούμενοι ανησυχίες για την ασφάλεια των πλοίων τους, φαίνεται να επιχειρούν να δημιουργήσουν ένα τετελεσμένο γεγονός, δοκιμάζοντας τα όρια της διεθνούς κοινότητας.

Η απόφαση έρχεται σε μια περίοδο όπου οι διπλωματικές οδοί έχουν ουσιαστικά καταρρεύσει. Η αποτυχία αναβίωσης της πυρηνικής συμφωνίας του 2015 έχει αφήσει το Ιράν σε οικονομικό στραγγαλισμό, ενώ οι πρόσφατες κυρώσεις των ΗΠΑ στόχευσαν άμεσα τον ενεργειακό τομέα της χώρας. Σε αυτό το πλαίσιο, η απειλή για τα Στενά λειτουργεί ως μοχλός πίεσης: το Ιράν επιδιώκει να αναγκάσει τη Δύση να επανεξετάσει την πολιτική της, θέτοντας ως διαπραγματευτικό χαρτί την ίδια την παγκόσμια οικονομική σταθερότητα. Ωστόσο, η κίνηση αυτή ενέχει τεράστιους κινδύνους, καθώς οποιαδήποτε στ военική αναμέτρηση με τις ναυτικές δυνάμεις των ΗΠΑ θα μπορούσε να οδηγήσει σε ανεξέλεγκτη κλιμάκωση.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η «ζώνη απαγόρευσης» πιθανότατα θα επιβληθεί μέσω περιπολιών του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) και όχι μέσω επίσημου ναυτικού αποκλεισμού, επιτρέποντας στην Τεχεράνη να διατηρήσει ένα επίπεδο αμφισημίας.
• Οι τιμές του αργού πετρελαίου αναμένεται να σημειώσουν άμεση άνοδο άνω του 5-10%, με ιδιαίτερο αντίκτυπο στις ασιατικές οικονομίες που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις εισαγωγές από τον Κόλπο.
• Η κίνηση αυτή έρχεται σε συνέχεια της κατάληψης εμπορικών πλοίων από το Ιράν το τελευταίο διάστημα, υποδηλώνοντας μια σταδιακή, αλλά σταθερή, κλιμάκωση της τακτικής της Τεχεράνης.

Γιατί έχει σημασία: Η ενεργειακή ασφάλεια του πλανήτη ισορροπεί σε μια λεπτή γραμμή. Η απόφαση του Ιράν να περιορίσει την πρόσβαση στα Στενά του Ορμούζ δεν είναι μια τοπική διαφορά, αλλά μια άμεση πρόκληση στο διεθνές δίκαιο και στην παγκόσμια οικονομική τάξη. Η διεθνής κοινότητα, και ιδιαίτερα οι ναυτιλιακές δυνάμεις, βρίσκονται ενώπιον ενός διλήμματος: να επιδείξουν ανοχή, που μπορεί να εκληφθεί ως αδυναμία, ή να απαντήσουν με στρατιωτική ισχύ, που μπορεί να οδηγήσει σε έναν περιφερειακό πόλεμο με απρόβλεπτες συνέπειες. Το επόμενο 48ωρο θα είναι κρίσιμο για το αν θα επικρατήσει η διπλωματία της πίεσης ή η λογική της αντιπαράθεσης.