Οι Έλληνες οι πιο δυστυχισμένοι εργαζόμενοι στην ΕΕ – Οι «θλιβεροί» αριθμοί και οι προτεινόμενες μεταρρυθμίσεις

Lead: Η Ελλάδα βρίσκεται στην κορυφή μιας λίστας που καμία χώρα δεν θα ήθελε να πρωταγωνιστεί: σύμφωνα με στοιχεία που επικαλείται το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, οι Έλληνες εργαζόμενοι εμφανίζουν τα υψηλότερα ποσοστά άγχους και κατάθλιψης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αναδεικνύοντας ένα πρόβλημα που ξεπερνά τα όρια της ατομικής ψυχικής υγείας και αγγίζει την ίδια τη βιωσιμότητα της αγοράς εργασίας.

Η εικόνα δεν είναι τυχαία. Συνδυάζει χρόνιες παθογένειες: χαμηλούς μισθούς σε σχέση με το κόστος ζωής, εργασιακή ανασφάλεια, υπερωρίες που συχνά μένουν απλήρωτες, αλλά και ένα μοντέλο διοίκησης που σε πολλές επιχειρήσεις παραμένει αυταρχικό και αδιαφανές. Τα στοιχεία δείχνουν ότι το εργασιακό άγχος δεν κατανέμεται ομοιόμορφα: πλήττει δυσανάλογα τους νέους, τις γυναίκες και όσους απασχολούνται σε τομείς όπως ο τουρισμός, η εστίαση και οι υπηρεσίες, όπου η επισφάλεια είναι κανόνας. Το φαινόμενο τροφοδοτεί έναν φαύλο κύκλο: η ψυχική επιβάρυνση μειώνει την παραγωγικότητα, η χαμηλή παραγωγικότητα πιέζει τους μισθούς προς τα κάτω, και η οικονομική πίεση εντείνει το άγχος.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει καταθέσει σειρά προτάσεων για την αντιμετώπιση του προβλήματος. Μεταξύ αυτών ξεχωρίζουν η θέσπιση δεσμευτικών ορίων στις υπερωρίες, το δικαίωμα αποσύνδεσης από την εργασία εκτός ωραρίου, η υποχρεωτική αξιολόγηση ψυχοκοινωνικών κινδύνων στους χώρους εργασίας και η ενίσχυση των δημόσιων δομών ψυχικής υγείας. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην πρόληψη: εκπαίδευση στελεχών, ανεξάρτητοι μηχανισμοί αναφοράς περιστατικών και κυρώσεις σε εργοδότες που αγνοούν τις υποχρεώσεις τους. Ωστόσο, η εφαρμογή στην ελληνική πραγματικότητα παραμένει το μεγάλο στοίχημα, καθώς απαιτεί ενισχυμένους ελεγκτικούς μηχανισμούς και πολιτική βούληση απέναντι σε αντιστάσεις.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η Ελλάδα καταγράφει τα υψηλότερα ποσοστά εργασιακού άγχους και κατάθλιψης στην ΕΕ, σύμφωνα με τα στοιχεία που προωθεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
• Οι προτεινόμενες μεταρρυθμίσεις περιλαμβάνουν δικαίωμα αποσύνδεσης, όρια υπερωριών και υποχρεωτική αξιολόγηση ψυχοκοινωνικών κινδύνων.
• Οι πληγέντες δεν είναι μόνο οι εργαζόμενοι: η χαμηλή παραγωγικότητα και οι απουσίες επιβαρύνουν επιχειρήσεις και δημόσια συστήματα υγείας.

Γιατί έχει σημασία: Πίσω από τους αριθμούς κρύβονται άνθρωποι που κάθε πρωί πηγαίνουν στη δουλειά με βάρος στην ψυχή τους. Αν η Ελλάδα θέλει πραγματική ανάπτυξη, δεν αρκεί να μετρά επενδύσεις και ΑΕΠ· πρέπει να χτίσει συνθήκες εργασίας όπου ο πολίτης δεν πληρώνει την επαγγελματική του επιβίωση με την ψυχική του υγεία. Η συζήτηση για τις μεταρρυθμίσεις δεν είναι τεχνική λεπτομέρεια, αλλά ζήτημα αξιοπρέπειας και κοινωνικής συνοχής.