Οργή Τραμπ για το Νόμπελ Ειρήνης: «Τερμάτισα 8 πολέμους, απελευθέρωσα ομήρους και δεν μου έδωσαν το βραβείο»

Lead: Με μια ανάρτηση που συνδυάζει παράπονο και αυτοπροβολή, ο Ντόναλντ Τραμπ εξέφρασε την οργή του για το γεγονός ότι δεν του απονεμήθηκε το Νόμπελ Ειρήνης, επικαλούμενος τον τερματισμό οκτώ πολέμων και την απελευθέρωση ομήρων. Η δήλωση δεν αποτελεί μεμονωμένο επεισόδιο, αλλά εντάσσεται σε μια μακρά παράδοση διεκδίκησης της διεθνούς αναγνώρισης από πλευράς του πρώην προέδρου των ΗΠΑ.

Η αναφορά σε «οκτώ πολέμους» είναι χαρακτηριστική της ρητορικής Τραμπ, η οποία συχνά λειτουργεί με υπερθετικούς χαρακτηρισμούς και ασαφή αριθμητικά δεδομένα. Παρότι η κυβέρνησή του προώθησε τις Συμφωνίες του Αβραάμ μεταξύ Ισραήλ, Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, Μπαχρέιν και άλλων χωρών, καθώς και την απόσυρση στρατευμάτων από περιοχές όπως η Συρία και το Αφγανιστάν, ο ισχυρισμός περί τερματισμού οκτώ πολέμων δεν τεκμηριώνεται από ανεξάρτητες πηγές. Εξίσου αμφιλεγόμενη είναι η αναφορά στην απελευθέρωση ομήρων, η οποία πιθανότατα παραπέμπει σε περιπτώσεις Αμερικανών πολιτών που απελευθερώθηκαν κατά τη διάρκεια της θητείας του, χωρίς ωστόσο να προσδιορίζεται σαφής σύνδεση με ειρηνευτική διαδικασία. Το Νόμπελ Ειρήνης απονέμεται από τη νορβηγική επιτροπή με κριτήρια που εστιάζουν σε διαρκή συνεισφορά στην ειρήνη, τη συμφιλίωση και τα ανθρώπινα δικαιώματα, όχι σε αυτοαναφορικές αξιώσεις. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Τραμπ είχε προταθεί αρκετές φορές για το βραβείο, χωρίς όμως να φτάσει ποτέ στη βραχεία λίστα. Η στάση του απέναντι σε διεθνείς θεσμούς, όπως η αποχώρηση από τη Συμφωνία του Παρισιού και το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ, έχει λειτουργήσει αποτρεπτικά για μια τέτοια διάκριση. Η ανάρτησή του λειτουργεί περισσότερο ως επικοινωνιακό εργαλείο ενόψει της προεκλογικής περιόδου, στοχεύοντας στη βάση του, παρά ως σοβαρή διεκδίκηση διεθνούς αναγνώρισης.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Ο Τραμπ επικαλείται τον τερματισμό οκτώ πολέμων, χωρίς να παραθέτει συγκεκριμένα στοιχεία ή χρονολογίες που να επιβεβαιώνουν τον ισχυρισμό.
• Οι Συμφωνίες του Αβραάμ αποτελούν τη σημαντικότερη διπλωματική πρωτοβουλία της θητείας του, αλλά δεν συνιστούν τερματισμό πολέμων με την αυστηρή έννοια.
• Η νορβηγική επιτροπή Νόμπελ δεν σχολιάζει υποψηφιότητες, ωστόσο ιστορικά έχει απονείμει το βραβείο σε προσωπικότητες με σταθερή δέσμευση στην ειρήνη, όπως ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ και η Μαλάλα Γιουσαφζάι.

Γιατί έχει σημασία: Η δημόσια απαίτηση Τραμπ για Νόμπελ Ειρήνης αναδεικνύει τη σύγχυση μεταξύ επικοινωνιακής αυτοπροβολής και ουσιαστικής ειρηνευτικής δράσης. Σε μια εποχή που η διεθνής τάξη δοκιμάζεται, η αξιοπιστία των θεσμών όπως η επιτροπή Νόμπελ κρίνεται από την ικανότητά τους να αντιστέκονται σε πιέσεις και λαϊκίστικες διεκδικήσεις. Παράλληλα, το περιστατικό υπενθυμίζει ότι η εξωτερική πολιτική δεν μετριέται με αναρτήσεις, αλλά με διαρκή και επαληθεύσιμα αποτελέσματα.