Πεζεσκιάν: «Το Ιράν δεν επιδιώκει να αποκτήσει πυρηνικά όπλα» | Επικαιρότητα στο LivePress.gr

Ο Μασούντ Πεζεσκιάν, σε μια δήλωση που αναμένεται να πυροδοτήσει νέο κύκλο διπλωματικών αντιδράσεων, επανέλαβε τη σταθερή θέση της Τεχεράνης ότι το Ιράν δεν επιδιώκει την απόκτηση πυρηνικών όπλων, χαρακτηρίζοντας «δόλια» και «κακόβουλη» την προπαγάνδα εναντίον της χώρας του. Η τοποθέτηση αυτή έρχεται σε μια περίοδο αυξημένης διεθνούς πίεσης και εν μέσω εντατικών παρασκηνιακών διαβουλεύσεων για το μέλλον του πυρηνικού προγράμματος.

Η δήλωση Πεζεσκιάν δεν αποτελεί καινοφανή θέση — η ιρανική ηγεσία έχει επανειλημμένα διακηρύξει ότι το πυρηνικό της πρόγραμμα έχει αποκλειστικά ειρηνικό χαρακτήρα. Ωστόσο, το πολιτικό πλαίσιο στο οποίο εντάσσεται προσδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα. Οι δυτικές δυνάμεις, με επικεφαλής τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ, εκφράζουν διαρκώς ανησυχίες για την πορεία του εμπλουτισμού ουρανίου και για την επάρκεια των εγγυήσεων που παρέχει η Τεχεράνη. Παράλληλα, οι επιθεωρήσεις της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας (IAEA) συνεχίζονται, αλλά με σημαντικούς περιορισμούς, γεγονός που τροφοδοτεί την καχυποψία της διεθνούς κοινότητας.

Η ρητορική του Ιρανού αξιωματούχου φαίνεται να στοχεύει σε δύο κοινά ταυτόχρονα: στο εσωτερικό ακροατήριο, όπου η κυβέρνηση επιδιώκει να εμφανιστεί ως υπερασπιστής της εθνικής κυριαρχίας απέναντι σε εξωτερικές πιέσεις, και στη διεθνή σκηνή, όπου η Τεχεράνη επιχειρεί να διατηρήσει ανοιχτό τον δίαυλο διαπραγμάτευσης χωρίς να υποχωρήσει σε θέματα που θεωρεί μη διαπραγματεύσιμα. Ο χαρακτηρισμός «δόλια» υποδηλώνει ότι η Τεχεράνη απορρίπτει κατηγορηματικά την αφήγηση περί κρυφού πυρηνικού οπλοστασίου, την οποία αποδίδει σε γεωπολιτικά συμφέροντα τρίτων χωρών.

Αναλυτές εκτιμούν ότι η δήλωση εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική επικοινωνίας, με την οποία το Ιράν επιχειρεί να μετατοπίσει το βάρος της συζήτησης από τις πυρηνικές του δραστηριότητες στις κυρώσεις και στις περιφερειακές εντάσεις. Παράλληλα, η χρονική συγκυρία — με τις συζητήσεις για πιθανή επανενεργοποίηση της συμφωνίας του 2015 να βρίσκονται σε κρίσιμο σημείο — καθιστά τη δήλωση Πεζεσκιάν μέρος μιας ευρύτερης διαπραγματευτικής τακτικής, όπου η Τεχεράνη επιδιώκει να κερδίσει χρόνο και να διατηρήσει το πλεονέκτημα της αβεβαιότητας.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Ο Πεζεσκιάν χαρακτήρισε «δόλια» την κακόβουλη προπαγάνδα εναντίον του Ιράν, επαναλαμβάνοντας ότι η χώρα δεν επιδιώκει πυρηνικά όπλα.
• Η δήλωση έρχεται σε περίοδο αυξημένης διεθνούς πίεσης και εντατικών διαβουλεύσεων για το μέλλον του πυρηνικού προγράμματος.
• Η Τεχεράνη φαίνεται να επιδιώκει να μετατοπίσει τη συζήτηση από τις πυρηνικές δραστηριότητες στις κυρώσεις και τις περιφερειακές εντάσεις.

Γιατί έχει σημασία: Η δήλωση αυτή δεν είναι απλή ρητορική άσκηση. Καθορίζει το πλαίσιο εντός του οποίου θα κινηθούν οι επόμενες διαπραγματεύσεις και επηρεάζει άμεσα την αξιοπιστία της Τεχεράνης απέναντι στη διεθνή κοινότητα. Εάν οι δυτικές δυνάμεις εκλάβουν τη δήλωση ως απόδειξη καλής πίστης, μπορεί να ανοίξει ο δρόμος για μια νέα φάση ύφεσης. Εάν, αντιθέτως, θεωρηθεί ως τακτικός ελιγμός χωρίς ουσιαστικό αντίκρισμα, οι εντάσεις θα συνεχίσουν να κλιμακώνονται, με απρόβλεπτες συνέπειες για την περιφερειακή σταθερότητα και την παγκόσμια ασφάλεια.