Διπλωματικές επαφές Ελλάδας και Αιγύπτου για τη Λιβύη, στο επίκεντρο ασφάλεια, εκλογές και μεταναστευτικό

Lead: Σε μια περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής ρευστότητας στη Μεσόγειο, Ελλάδα και Αίγυπτος ενισχύουν τον διπλωματικό τους συντονισμό για τη Λιβύη, με τον τρίτο γύρο πολιτικών διαβουλεύσεων να αναδεικνύει τρία κρίσιμα πεδία: την ασφάλεια, τη διεξαγωγή εκλογών και τη διαχείριση του μεταναστευτικού. Η συνάντηση, που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της στρατηγικής εταιρικής σχέσης των δύο χωρών, αποτυπώνει την κοινή τους βούληση να διαδραματίσουν ενεργό ρόλο στη σταθεροποίηση της γειτονικής χώρας, η οποία παραμένει βαθιά διχασμένη εδώ και περισσότερο από μια δεκαετία.

Η Λιβύη εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα πιο σύνθετα προβλήματα της ευρύτερης περιοχής. Οι δύο αντιμαχόμενες κυβερνήσεις – η Κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας με έδρα την Τρίπολη και η ανατολική διοίκηση υπό τον Χαλίφα Χάφταρ – διατηρούν την de facto διαίρεση της χώρας, παρά τις κατά καιρούς προσπάθειες του ΟΗΕ για πολιτική συμφωνία. Στο πλαίσιο αυτό, η Αθήνα και το Κάιρο επιδιώκουν να λειτουργήσουν ως παράγοντες σταθερότητας, προωθώντας μια λύση που θα σέβεται την εδαφική ακεραιότητα της Λιβύης και θα αποκλείει ξένες στρατιωτικές παρεμβάσεις. Η ασφάλεια συνιστά τον πυρήνα αυτής της προσέγγισης, καθώς η ύπαρξη ένοπλων ομάδων και μισθοφορικών δικτύων τροφοδοτεί την αστάθεια και διευκολύνει παράνομες δραστηριότητες, από τη διακίνηση όπλων έως τη μετανάστευση.

Οι εκλογές, που έχουν επανειλημμένα αναβληθεί, αποτελούν το δεύτερο κρίσιμο ζήτημα. Χωρίς μια εκλεγμένη, νομιμοποιημένη κυβέρνηση, κάθε προσπάθεια ανασυγκρότησης παραμένει εύθραυστη. Ελλάδα και Αίγυπτος συμφωνούν ότι η εκλογική διαδικασία πρέπει να διεξαχθεί υπό συνθήκες ασφάλειας και διαφάνειας, με σεβασμό στο αποτέλεσμα, ώστε να αποφευχθεί νέος κύκλος βίας. Παράλληλα, το μεταναστευτικό παραμένει άρρηκτα συνδεδεμένο με τη λιβυκή κρίση, καθώς η χώρα λειτουργεί ως βασικός κόμβος για ροές προς την Ευρώπη. Η Αθήνα, που δέχεται αυξημένες πιέσεις στα θαλάσσια σύνορά της, ζητά αποτελεσματικότερη επιτήρηση και συνεργασία για την καταπολέμηση των δικτύων διακινητών.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Ο τρίτος γύρος πολιτικών διαβουλεύσεων Ελλάδας-Αιγύπτου πραγματοποιήθηκε σε συνέχεια προηγούμενων συναντήσεων, ενισχύοντας τον τακτικό διπλωματικό διάλογο.
• Η ασφάλεια, οι εκλογές και το μεταναστευτικό αποτελούν τους τρεις βασικούς άξονες της κοινής στρατηγικής των δύο χωρών για τη Λιβύη.
• Η συνεργασία αυτή εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο των στρατηγικών σχέσεων Ελλάδας-Αιγύπτου, που περιλαμβάνουν και συμφωνίες για την ΑΟΖ.

Γιατί έχει σημασία: Η κοινή στάση Αθήνας και Καΐρου για τη Λιβύη δεν αφορά μόνο τη σταθερότητα της χώρας, αλλά και την ισορροπία ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο. Με την Τουρκία να διατηρεί στρατιωτική παρουσία στη Λιβύη και να προωθεί δικές της συμφωνίες, η συνεργασία Ελλάδας-Αιγύπτου λειτουργεί ως αντίβαρο και ως εγγύηση για τα κυριαρχικά δικαιώματα των δύο χωρών. Παράλληλα, η αποτελεσματική διαχείριση του μεταναστευτικού και η προώθηση εκλογών μπορούν να μειώσουν τις πιέσεις στην Ευρώπη και να ανοίξουν τον δρόμο για μια βιώσιμη πολιτική λύση. Σε ένα περιβάλλον όπου οι περιφερειακές συμμαχίες αναδιατάσσονται, η στενή συνεργασία Ελλάδας και Αιγύπτου στέλνει σαφές μήνυμα ότι οι δύο χώρες επιδιώκουν να είναι μέρος της λύσης, όχι θεατές των εξελίξεων.