Πότε αλλάζει η ώρα: Γιατί γυρνάμε τα ρολόγια μία ώρα πίσω νωρίτερα φέτος | Επικαιρότητα στο LivePress.gr

Lead: Η αλλαγή της ώρας φέτος έρχεται νωρίτερα από ό,τι συνήθως, καθώς τα ρολόγια θα γυρίσουν μία ώρα πίσω τα ξημερώματα της τελευταίας Κυριακής του Οκτωβρίου. Για εκατομμύρια πολίτες αυτό σημαίνει μία επιπλέον ώρα ύπνου, αλλά και μια σειρά από πρακτικές και βιολογικές προσαρμογές που συχνά υποτιμάμε. Πίσω από τη φαινομενικά απλή κίνηση των δεικτών κρύβεται μια μακρά συζήτηση για την ενέργεια, την υγεία και την παραγωγικότητα.

Η θερινή ώρα, γνωστή και ως «θερινή ώρα», εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε δεκάδες άλλες χώρες εδώ και δεκαετίες. Στόχος της αρχικής της θέσπισης ήταν η εξοικονόμηση ενέργειας, αξιοποιώντας καλύτερα το φυσικό φως κατά τους θερινούς μήνες. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια η αποτελεσματικότητά της αμφισβητείται έντονα. Μελέτες δείχνουν ότι η εξοικονόμηση είναι οριακή, ενώ οι επιπτώσεις στην υγεία — από διαταραχές ύπνου μέχρι αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών επεισοδίων τις ημέρες μετά την αλλαγή — είναι πιο σοβαρές από ό,τι πιστεύαμε. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει ταχθεί από το 2019 υπέρ της κατάργησης της αλλαγής, αλλά η διαδικασία έχει «παγώσει» λόγω διαφωνιών μεταξύ κρατών-μελών για το ποια ώρα θα επικρατήσει μόνιμα.

Φέτος, η αλλαγή συμπίπτει με μια περίοδο αυξημένης ενεργειακής αστάθειας και συζητήσεων για την κατανάλωση ρεύματος. Παρόλο που η επιστροφή στη χειμερινή ώρα δεν επηρεάζει άμεσα την κατανάλωση, θέτει ξανά το ερώτημα αν η Ελλάδα και η Ευρώπη πρέπει να υιοθετήσουν ένα σταθερό ωράριο. Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η απότομη αλλαγή μπορεί να διαταράξει τον κιρκάδιο ρυθμό, ιδίως σε παιδιά, ηλικιωμένους και εργαζόμενους σε βάρδιες.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η αλλαγή θα γίνει τα ξημερώματα της Κυριακής, όταν οι δείκτες θα πάνε από τις 04:00 στις 03:00.
• Η Ελλάδα συνεχίζει να εφαρμόζει το ευρωπαϊκό καθεστώς, παρά τις συζητήσεις για κατάργηση.
• Οι ειδικοί συνιστούν σταδιακή προσαρμογή του ύπνου τις ημέρες πριν και μετά.

Γιατί έχει σημασία: Πέρα από τη μία ώρα ύπνου, η αλλαγή της ώρας αγγίζει ζητήματα υγείας, ενεργειακής πολιτικής και καθημερινής οργάνωσης. Αν η Ευρώπη αποφασίσει τελικά να καταργήσει την εναλλαγή, η Ελλάδα θα κληθεί να επιλέξει ανάμεσα σε μόνιμη θερινή ή χειμερινή ώρα — μια απόφαση με συνέπειες στο ωράριο εργασίας, στο σχολικό πρόγραμμα και στην ψυχολογία μας. Μέχρι τότε, το μόνο βέβαιο είναι ότι την Κυριακή θα κερδίσουμε μία ώρα, αλλά θα χάσουμε λίγο από το φως του απογεύματος.