Τραμπ στον ΟΗΕ: Πρέπει να αποφασίσω, να βοηθήσω το Ιράν να ορθοποδήσει ή να το στείλω στην Κόλαση; - Δείτε live

Lead: Με μια φράση που δύσκολα θα ξεχάσουν οι διπλωματικοί κύκλοι της Νέας Υόρκης, ο Ντόναλντ Τραμπ έθεσε ενώπιον της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ το δίλημμα της αμερικανικής πολιτικής απέναντι στην Τεχεράνη: «Πρέπει να αποφασίσω, να βοηθήσω το Ιράν να ορθοποδήσει ή να το στείλω στην Κόλαση;». Η δήλωση, όπως μεταδίδει το Πρώτο Θέμα, αποτυπώνει με τον πιο γλαφυρό τρόπο τη στρατηγική ασάφεια που χαρακτηρίζει τη στάση της Ουάσιγκτον απέναντι στο ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα και τις περιφερειακές φιλοδοξίες της Τεχεράνης.

Η ομιλία του Αμερικανού προέδρου στη Σύνοδο του ΟΗΕ δεν ήταν μια συνηθισμένη διπλωματική τοποθέτηση. Ήταν μια επίδειξη διαπραγματευτικής τακτικής που θυμίζει έντονα το ύφος των επιχειρηματικών του διαπραγματεύσεων: απειλή και προσφορά στο ίδιο επιχείρημα, με το περιθώριο ελιγμών να παραμένει σκόπιμα ανοιχτό. Από τη μια πλευρά, ο Τραμπ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο οικονομικής και διπλωματικής στήριξης προς το Ιράν, εφόσον υπάρξει συμφωνία που θα περιορίζει το πυρηνικό του πρόγραμμα. Από την άλλη, η αναφορά στην «Κόλαση» λειτουργεί ως σαφής προειδοποίηση για την επιλογή των μέγιστων κυρώσεων και ενδεχόμενης στρατιωτικής ισχύος.

Η ρητορική αυτή δεν είναι κενή περιεχομένου. Στο παρασκήνιο, οι διαπραγματεύσεις για το ιρανικό ζήτημα βρίσκονται σε κρίσιμο σημείο, με την Τεχεράνη να έχει αυξήσει τον εμπλουτισμό ουρανίου και τις ευρωπαϊκές δυνάμεις να αναζητούν εναγωνίως μια διέξοδο. Η δήλωση Τραμπ λειτουργεί ως πίεση προς όλες τις πλευρές: προς το Ιράν, ώστε να προσέλθει στο τραπέζι με πιο συμβιβαστική στάση, και προς τους συμμάχους, ώστε να αναλάβουν μεγαλύτερο μερίδιο της περιφερειακής ασφάλειας.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η ομιλία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της ετήσιας Συνόδου του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, όπου ο Τραμπ συνέχισε την τακτική των άμεσων και προκλητικών δηλώσεων.
• Το δίλημμα «βοήθεια ή Κόλαση» αντικατοπτρίζει τη στρατηγική των μέγιστων πιέσεων, αφήνοντας ανοιχτό παράθυρο διαπραγμάτευσης υπό αμερικανικούς όρους.
• Η Τεχεράνη δεν έχει ακόμη επίσημα σχολιάσει τη δήλωση, ενώ οι ευρωπαίοι σύμμαχοι παρακολουθούν με ανησυχία την εξέλιξη.

Γιατί έχει σημασία: Η φράση αυτή δεν είναι απλώς επικοινωνιακό πυροτέχνημα. Σηματοδοτεί ότι η αμερικανική πολιτική απέναντι στο Ιράν βρίσκεται σε σταυροδρόμι: είτε θα οδηγηθεί σε μια νέα, πιο σταθερή συμφωνία, είτε σε κλιμάκωση με απρόβλεπτες συνέπειες για τη Μέση Ανατολή. Σε ένα διεθνές περιβάλλον που δοκιμάζεται από πολλαπλές κρίσεις, η επιλογή μεταξύ «ορθοπόδησης» και «Κόλασης» δεν αφορά μόνο την Τεχεράνη, αλλά ολόκληρη την αρχιτεκτονική ασφαλείας της περιοχής.