Ανδρέας Φουστάνος: «Ο ΙΣΑ δεν είναι αστυνομία, οι πολίτες πρέπει να προσέχουν πού απευθύνονται»

Lead: Σε μια τοποθέτηση που πυροδοτεί νέα συζήτηση για την εποπτεία των γιατρών, ο Ανδρέας Φουστάνος ξεκαθάρισε πως ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών (ΙΣΑ) δεν λειτουργεί ως αστυνομία, καλώντας τους πολίτες να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί σχετικά με το πού απευθύνονται για ιατρικές υπηρεσίες. Η δήλωση έρχεται εν μέσω των εξελίξεων γύρω από την υπόθεση θανάτου του Γιώργου Μαζωνάκη, επαναφέροντας στο προσκήνιο το ερώτημα κατά πόσο οι ελεγκτικοί μηχανισμοί του ΙΣΑ μπορούν να παρέμβουν αποτελεσματικά στους γιατρούς.

Η τοποθέτηση του κ. Φουστάνου αναδεικνύει ένα διαχρονικό δομικό ζήτημα: τον διαχωρισμό ανάμεσα στον πειθαρχικό ρόλο ενός επιστημονικού συλλόγου και στον αστυνομικό χαρακτήρα ενός κρατικού ελεγκτικού μηχανισμού. Ο ΙΣΑ, όπως και κάθε ιατρικός σύλλογος, έχει την αρμοδιότητα να ελέγχει την άσκηση του επαγγέλματος, να εξετάζει καταγγελίες και να επιβάλλει πειθαρχικές ποινές. Δεν διαθέτει, ωστόσο, ούτε τις δυνάμεις ούτε τα μέσα για να λειτουργεί ως σώμα επιθεώρησης σε καθημερινή βάση. Αυτό σημαίνει πως η προληπτική θωράκιση του πολίτη εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την προσωπική του επαγρύπνηση και από τη σωστή ενημέρωση.

Η υπόθεση Μαζωνάκη έφερε στην επιφάνεια τις αδυναμίες του συστήματος, αλλά και την ευθύνη που φέρουν οι ίδιοι οι ασθενείς όταν επιλέγουν ιατρούς ή κέντρα χωρίς να ελέγχουν τη νομιμότητα και την πιστοποίησή τους. Παράλληλα, εγείρεται το ερώτημα αν οι σύλλογοι χρειάζονται ενίσχυση αρμοδιοτήτων ή στενότερη συνεργασία με τις υγειονομικές αρχές, ώστε οι έλεγχοι να μην καταλήγουν σε επικοινωνιακές αντιπαραθέσεις χωρίς ουσιαστικό αντίκρισμα.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Ο ΙΣΑ έχει πειθαρχικές αρμοδιότητες, αλλά δεν λειτουργεί ως αστυνομική αρχή με συστηματικούς ελέγχους.
• Οι πολίτες οφείλουν να επιβεβαιώνουν τη νομιμότητα και την ειδικότητα του γιατρού ή της δομής όπου απευθύνονται.
• Η υπόθεση Μαζωνάκη επανέφερε τη συζήτηση για την αποτελεσματικότητα των ελεγκτικών μηχανισμών στην υγεία.

Γιατί έχει σημασία: Η δήλωση Φουστάνου δεν αφορά μόνο μια μεμονωμένη υπόθεση. Αγγίζει τον πυρήνα της σχέσης εμπιστοσύνης ανάμεσα στον πολίτη και στο σύστημα υγείας. Όσο οι έλεγχοι παραμένουν κατασταλτικοί και όχι προληπτικοί, η ευθύνη μετατοπίζεται αναγκαστικά στον ασθενή, ο οποίος καλείται να λειτουργήσει ως πρώτος και τελευταίος κριτής της ασφάλειάς του. Το στοίχημα για την πολιτεία και τους συλλόγους είναι να μετατρέψουν αυτή την επισήμανση σε αφορμή για θεσμικές αλλαγές, όχι για μετάθεση ευθυνών.