Προϋπολογισμός: Πρωτογενές πλεόνασμα 6,5 δισ. ευρώ στο 8μηνο – Πάνω από 49,5 δισ. τα φορολογικά έσοδα

Lead: Στα 6,5 δισ. ευρώ διαμορφώθηκε το πρωτογενές πλεόνασμα του προϋπολογισμού στο οκτάμηνο του 2026, υπερβαίνοντας τον στόχο που είχε τεθεί, την ώρα που τα φορολογικά έσοδα ξεπέρασαν τα 49,5 δισ. ευρώ, καταγράφοντας αξιοσημείωτη υπεραπόδοση. Τα προσωρινά στοιχεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού αποτυπώνουν μια δημοσιονομική εικόνα ισχυρότερη των αρχικών προβλέψεων, γεγονός που ενισχύει την αφετηρία για τον σχεδιασμό της επόμενης χρονιάς.

Η υπέρβαση του στόχου στο πρωτογενές πλεόνασμα δεν είναι συγκυριακό μέγεθος. Συνδυάζεται με την υπεραπόδοση των φορολογικών εσόδων, η οποία προέρχεται τόσο από την καλύτερη εισπραξιμότητα όσο και από τη διεύρυνση της φορολογητέας ύλης. Η συγκράτηση των πρωτογενών δαπανών λειτούργησε επίσης υποστηρικτικά, περιορίζοντας τις πιέσεις που συνήθως εμφανίζονται στο δεύτερο μισό του έτους. Το αποτέλεσμα είναι ένα ταμειακό απόθεμα που δίνει μεγαλύτερη ευελιξία στη διαχείριση των υποχρεώσεων και μειώνει την ανάγκη προσφυγής σε πρόσθετο δανεισμό.

Σε μακροοικονομικό επίπεδο, η εικόνα αυτή λειτουργεί ως σήμα σταθερότητας προς τις αγορές και τους θεσμικούς εταίρους. Η διατήρηση υψηλών πλεονασμάτων διευκολύνει τη σταδιακή αποκλιμάκωση του χρέους ως ποσοστού του ΑΕΠ, ενώ παράλληλα δημιουργεί δημοσιονομικό χώρο για στοχευμένες παρεμβάσεις. Ωστόσο, η υπεραπόδοση των φορολογικών εσόδων εγείρει και ερωτήματα ως προς τη βιωσιμότητά της, καθώς εξαρτάται από την πορεία της οικονομικής δραστηριότητας και την αποτελεσματικότητα της φορολογικής συμμόρφωσης. Η πρόκληση για την κυβέρνηση είναι να μετατρέψει τη θετική αυτή συγκυρία σε διατηρήσιμη δημοσιονομική σταθερότητα, χωρίς να επιβαρύνει περαιτέρω νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Το πρωτογενές πλεόνασμα του οκταμήνου ανήλθε στα 6,5 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας τον στόχο που είχε τεθεί.
• Τα φορολογικά έσοδα υπερέβησαν τα 49,5 δισ. ευρώ, καταγράφοντας υπεραπόδοση έναντι των προβλέψεων.
• Η υπέρβαση προέρχεται από καλύτερη εισπραξιμότητα, διεύρυνση της φορολογητέας ύλης και συγκράτηση των πρωτογενών δαπανών.

Γιατί έχει σημασία: Η δημοσιονομική υπεραπόδοση του οκταμήνου δεν αποτελεί απλώς λογιστικό μέγεθος. Προσδιορίζει τον βαθμό ελευθερίας της οικονομικής πολιτικής για το επόμενο διάστημα, επηρεάζει την αξιολόγηση της χώρας από τις αγορές και τους θεσμούς και καθορίζει αν θα υπάρξει χώρος για ελαφρύνσεις ή ενισχύσεις. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν η θετική αυτή εικόνα μπορεί να διατηρηθεί, μετατρέποντας μια καλή συγκυρία σε στέρεη βάση για βιώσιμη ανάπτυξη.