«Αποτύχαμε» λέει ο επικεφαλής των Ενόπλων Δυνάμεων της Γαλλίας για το άρμα μάχης με τη Γερμανία

Lead: Η παραδοχή του επικεφαλής των γαλλικών Ενόπλων Δυνάμεων, στρατηγού Φαμπιέν Μαντόν, ότι το γαλλογερμανικό πρόγραμμα ανάπτυξης άρματος μάχης νέας γενιάς έχει ουσιαστικά αποτύχει, αποτελεί κάτι περισσότερο από μια τεχνική ενημέρωση. Σηματοδοτεί τη ρήξη μιας από τις πιο φιλόδοξες αμυντικές συνεργασίες στην Ευρώπη και θέτει εν αμφιβόλω τη βιωσιμότητα του ευρωπαϊκού αμυντικού εγχειρήματος την ώρα που οι γεωπολιτικές πιέσεις κλιμακώνονται.

Το πρόγραμμα Main Ground Combat System (MGCS), που ξεκίνησε το 2017 με στόχο να αντικαταστήσει τα γερμανικά Leopard 2 και τα γαλλικά Leclerc από το 2035 και μετά, προοριζόταν να αποτελέσει το εμβληματικό παράδειγμα ευρωπαϊκής αμυντικής ολοκλήρωσης. Στην πράξη, όμως, οι διαφορές μεταξύ Παρισιού και Βερολίνου για την κατανομή της βιομηχανικής εργασίας, την πνευματική ιδιοκτησία και τις επιχειρησιακές απαιτήσεις αποδείχθηκαν ανυπέρβλητες. Η Γαλλία έδινε προτεραιότητα στην πυρηνοκίνητη ναυτική ισχύ και στην εξαγωγική αυτονομία της, ενώ η Γερμανία επένδυε σε ένα βαρύτερο, πιο θωρακισμένο όχημα. Παράλληλα, η γερμανική πλευρά προχώρησε σε εθνικές πρωτοβουλίες, όπως η απόκτηση των F-35 και το κοινό ευρωπαϊκό σύστημα αεράμυνας, υπονομεύοντας την εμπιστοσύνη των εταίρων.

Η αποτυχία του MGCS δεν είναι μεμονωμένο περιστατικό. Ακολουθεί την προβληματική πορεία του Future Combat Air System (FCAS), του γαλλογερμανικού-ισπανικού προγράμματος μαχητικού έκτης γενιάς, που επίσης αντιμετωπίζει καθυστερήσεις και εσωτερικές τριβές. Το μοτίβο είναι σαφές: όπου διακυβεύονται εθνικά βιομηχανικά συμφέροντα και κυριαρχικά ζητήματα, η ευρωπαϊκή συνεργασία δυσκολεύεται να περάσει από τη διακήρυξη στην υλοποίηση. Την ίδια στιγμή, η Γαλλία στρέφεται ολοένα και περισσότερο σε εθνικές λύσεις, όπως το αναβαθμισμένο Leclerc, ενώ η Γερμανία εξετάζει την ανάπτυξη ενός ευρωπαϊκού άρματος με άλλους εταίρους, ενδεχομένως και εκτός του γαλλογερμανικού άξονα.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Το MGCS ξεκίνησε το 2017 με ορίζοντα παράδοσης το 2035, αλλά οι διαφωνίες για κατανομή έργου και τεχνολογίας το οδήγησαν σε αδιέξοδο.
• Η Γαλλία και η Γερμανία ακολουθούν διαφορετικές επιχειρησιακές φιλοσοφίες, με το Παρίσι να προτάσσει την ευελιξία και το Βερολίνο τη θωράκιση.
• Η αποτυχία του άρματος έρχεται να προστεθεί στις καθυστερήσεις του FCAS, ενισχύοντας τις αμφιβολίες για την ευρωπαϊκή αμυντική αυτονομία.

Γιατί έχει σημασία: Η παραδοχή Μαντόν εκπέμπει σήμα ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να βασίζεται σε διακηρύξεις περί στρατηγικής αυτονομίας χωρίς θεσμικούς μηχανισμούς επίλυσης διαφορών και κοινά αποδεκτούς στόχους. Σε ένα περιβάλλον όπου ο πόλεμος στην Ουκρανία και η αμερικανική αβεβαιότητα απαιτούν ταχύτητα και αποτελεσματικότητα, η αποτυχία του γαλλογερμανικού άρματος δεν είναι απλώς μια βιομηχανική είδηση. Είναι προειδοποίηση ότι η ευρωπαϊκή άμυνα κινδυνεύει να μείνει στα χαρτιά, την ώρα που οι ανάγκες στο πεδίο της μάχης γίνονται ολοένα πιο πιεστικές.