Μία παλιά ιστορία… | Επικαιρότητα στο LivePress.gr

Lead: Σε μια εποχή όπου η δημόσια συζήτηση συχνά συμπιέζεται σε σλόγκαν και εικόνες χωρίς βάθος, η επιστροφή σε παλιές ιστορίες για πρόσωπα όπως ο Περικλής Κοροβέσης λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι η πολιτική βία, η συκοφαντία και η μνήμη έχουν μακρά διαδρομή στην ελληνική δημόσια σφαίρα. Η αναφορά σε εκείνη την περίοδο που κάποιοι τον «φωτογράφιζαν» ως εκτελεστή δεν είναι απλώς μια προσωπική ανάμνηση· είναι ένα τεκμήριο για τον τρόπο με τον οποίο κατασκευάζονταν οι ενοχές και οι ταυτότητες στα ταραγμένα χρόνια της μεταπολίτευσης και λίγο πριν από αυτή.

Ο Κοροβέσης υπήρξε από τις πιο αναγνωρίσιμες φυσιογνωμίες της Αριστεράς, με πορεία που σφραγίστηκε από τη δράση του ενάντια στη χούντα, τη φυλάκιση και τα βασανιστήρια, αλλά και από τη συνεπή υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ωστόσο, όπως συμβαίνει συχνά με πρόσωπα που βρίσκονται στο επίκεντρο των αντιπαραθέσεων, η δημόσια εικόνα του δέχθηκε επιθέσεις και παρερμηνείες. Η κατηγορία ότι υπήρξε «εκτελεστής» -όπως μεταφέρεται μέσα από αναμνήσεις και μαρτυρίες- δεν αφορά μόνο ένα άτομο. Αποτυπώνει ένα ευρύτερο φαινόμενο: την τάση να μετατρέπονται πολιτικοί αντίπαλοι σε αποδιοπομπαίους τράγους, με εργαλείο τη φήμη και την ανώνυμη ή ημι-δημόσια καταγγελία. Στα χρόνια της έντονης πολιτικής ρευστότητας, τέτοιες «φωτογραφίσεις» λειτουργούσαν ως μηχανισμοί περιθωριοποίησης, συχνά χωρίς στοιχεία ή δικαστική κρίση.

Η ιστορία αυτή έχει διπλή σημασία. Αφενός, φωτίζει την προσωπική τροχιά ενός ανθρώπου που κλήθηκε να απολογηθεί δημόσια για κάτι που δεν απέδειξε ποτέ κανείς. Αφετέρου, μας καλεί να αναλογιστούμε πόσο εύκολα η συλλογική μνήμη μπορεί να δηλητηριαστεί από φήμες που εξυπηρετούν σκοπιμότητες. Σήμερα, με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης να πολλαπλασιάζουν την ταχύτητα διάδοσης τέτοιων αφηγήσεων, το μάθημα παραμένει επίκαιρο. Η περίπτωση Κοροβέση δεν είναι μια κλειστή παρένθεση του παρελθόντος· είναι ένα παράδειγμα για το πώς η πολιτική αντιπαράθεση μπορεί να ξεφύγει από τα όρια του διαλόγου και να γίνει εργαλείο προσωπικής καταστροφής.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Ο Περικλής Κοροβέσης υπήρξε αντιστασιακός, κρατούμενος και βασανισμένος επί χούντας, με σταθερή παρουσία στην υπεράσπιση των δικαιωμάτων.
• Η κατηγορία ότι ήταν «εκτελεστής» εντάσσεται σε ένα κλίμα πολιτικής τοξικότητας, όπου οι φήμες χρησιμοποιούνταν για να πλήξουν αντιπάλους.
• Η υπόθεση δείχνει πόσο εύθραυστη είναι η δημόσια μνήμη όταν δεν στηρίζεται σε τεκμήρια και θεσμική επαλήθευση.

Γιατί έχει σημασία: Σε μια περίοδο όπου η παραπληροφόρηση και οι στοχευμένες επιθέσεις σε πρόσωπα αναπαράγονται με ιλιγγιώδη ταχύτητα, η επανεξέταση τέτοιων παλιών ιστοριών δεν είναι νοσταλγία. Είναι άσκηση κριτικής σκέψης και υπεράσπισης της αλήθειας απέναντι σε όσους θέλουν τη μνήμη εργαλείο εξουσίας.