«Φρένο» στους αεροψεκασμούς για τις καλλιέργειες κόκας στην Κολομβία βάζει δικαστής | Επικαιρότητα στο LivePress.gr

Lead: Σε μια απόφαση που αναζωπυρώνει τη διαμάχη για την καταπολέμηση των ναρκωτικών στη Λατινική Αμερική, δικαστής στην Κολομβία ανέστειλε τις δοκιμές αεροψεκασμών με γλυφοσινάτη-αμμώνιο για την εξόντωση παράνομων καλλιεργειών κόκας, επικαλούμενος σοβαρούς κινδύνους για τη δημόσια υγεία και το οικοσύστημα. Η απόφαση αποτελεί προσωρινό «φρένο» σε ένα σχέδιο που η κυβέρνηση του προέδρου Γκουστάβο Πέτρο είχε ανακοινώσει ως εργαλείο πίεσης κατά των καρτέλ, αλλά που οι επικριτές χαρακτηρίζουν επικίνδυνο και αναχρονιστικό.

Το ζήτημα δεν είναι καινούργιο. Η Κολομβία είχε διακόψει τους αεροψεκασμούς με γλυφοσινάτη το 2015, όταν ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας είχε χαρακτηρίσει την ουσία «πιθανώς καρκινογόνο». Η επανεκκίνηση των δοκιμών, έστω και σε περιορισμένη κλίμακα, είχε προκαλέσει αντιδράσεις από περιβαλλοντικές οργανώσεις, τοπικές κοινότητες και επιστημονικούς φορείς, που προειδοποιούν για μόλυνση υδάτων, καταστροφή καλλιεργειών διαβίωσης και προβλήματα υγείας σε αγροτικές περιοχές. Ο δικαστής έκρινε ότι δεν τεκμηριώνεται επαρκώς η ασφάλεια της μεθόδου και ότι προέχει η αρχή της προφύλαξης, ιδίως όταν τα θύματα δεν είναι μόνο οι καλλιεργητές κόκας αλλά και άμαχοι πληθυσμοί.

Η απόφαση φέρνει στο προσκήνιο τη βαθύτερη αντίφαση της πολιτικής Πέτρο: αφενός επιδιώκει μια «ολική ειρήνη» και εναλλακτική ανάπτυξη για τις περιοχές που εξαρτώνται από την κόκα, αφετέρου διατηρεί κατασταλτικά εργαλεία που θυμίζουν προηγούμενες δεκαετίες. Οι αεροψεκασμοί, εξάλλου, δεν έχουν αποδείξει ότι μειώνουν διαρκώς τις καλλιέργειες· συχνά τις μετατοπίζουν σε πιο απομακρυσμένες ζώνες ή οδηγούν σε αναδάσωση με νέες φυτείες. Παράλληλα, η Ουάσιγκτον παρακολουθεί στενά, καθώς η Κολομβία παραμένει ο μεγαλύτερος παραγωγός κόκας παγκοσμίως και βασικός εταίρος στην καταπολέμηση των ναρκωτικών.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η αναστολή αφορά τις δοκιμές με γλυφοσινάτη-αμμώνιο, όχι οριστική απαγόρευση· η κυβέρνηση μπορεί να προσφύγει σε δεύτερο βαθμό.
• Το 2015 η Κολομβία είχε σταματήσει τους αεροψεκασμούς λόγω ανησυχιών για την υγεία, μετά από σύσταση του ΠΟΥ.
• Οι επικριτές της απόφασης υποστηρίζουν ότι ενισχύει τα καρτέλ, ενώ οι υποστηρικτές ότι προστατεύει ανθρώπους και περιβάλλον.

Γιατί έχει σημασία: Η δικαστική απόφαση δεν είναι απλώς μια τεχνική λεπτομέρεια· σηματοδοτεί τη σύγκρουση ανάμεσα σε μια παραδοσιακή, στρατιωτικοποιημένη προσέγγιση των ναρκωτικών και σε μια πολιτική που δίνει προτεραιότητα στα ανθρώπινα δικαιώματα και την αειφορία. Το πώς θα ισορροπήσει η Κολομβία αυτές τις δύο κατευθύνσεις θα καθορίσει όχι μόνο την τύχη των αεροψεκασμών, αλλά και τη σχέση της με τις ΗΠΑ και την ίδια τη βιωσιμότητα της ειρηνευτικής διαδικασίας.