Ιράκ: Αναστέλλονται οι πτήσεις ιρανικών αεροπορικών εταιρειών μετά τις αμερικανικές κυρώσεις

Lead: Η Βαγδάτη αποφάσισε να αναστείλει τις πτήσεις ιρανικών αεροπορικών εταιρειών προς και από το Ιράκ, σε μια κίνηση που αποτυπώνει με τον πιο χαρακτηριστικό τρόπο τη στενή σχέση ανάμεσα στην αμερικανική πολιτική κυρώσεων και τις υποχρεώσεις που απορρέουν για χώρες με ισχυρούς δεσμούς με την Τεχεράνη. Η απόφαση, που επιβεβαιώθηκε από δύο πηγές της ιρακινής κυβέρνησης στο Γαλλικό Πρακτορείο, ελήφθη λίγο μετά την ανακοίνωση του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών για νέες κυρώσεις κατά του ιρανικού χρηματοπιστωτικού και αεροπορικού τομέα, και δείχνει ότι η Ουάσιγκτον εξακολουθεί να ασκεί αποτελεσματική πίεση ακόμη και σε κυβερνήσεις που διατηρούν πολιτικές και οικονομικές σχέσεις με το Ιράν.

Η απόφαση της Βαγδάτης δεν είναι τεχνικής φύσης. Το Ιράκ βρίσκεται σε μια εξαιρετικά ευαίσθητη ισορροπία: από τη μια πλευρά, διατηρεί στενούς πολιτικούς και εμπορικούς δεσμούς με το Ιράν, το οποίο έχει σημαντική επιρροή σε πολιτικές δυνάμεις και ένοπλες ομάδες εντός της χώρας· από την άλλη, εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις Ηνωμένες Πολιτείες σε θέματα ασφάλειας, τραπεζικού συστήματος και πρόσβασης στο διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα. Η αναστολή των πτήσεων λειτουργεί ως προληπτικό μέτρο συμμόρφωσης, καθώς οι αμερικανικές κυρώσεις πλήττουν αεροπορικές εταιρείες που θεωρούνται ότι διευκολύνουν τη μεταφορά κεφαλαίων ή προσωπικού συνδεδεμένου με το ιρανικό καθεστώς. Για τη Βαγδάτη, η μη συμμόρφωση θα μπορούσε να σημαίνει κυρώσεις σε βάρος ιρακινών τραπεζών ή αεροπορικών εταιρειών, με άμεσο κόστος στην οικονομία και στις συναλλαγές με το εξωτερικό.

Η κίνηση αυτή εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική της Ουάσιγκτον να περιορίσει την οικονομική διείσδυση της Τεχεράνης στην περιοχή, χρησιμοποιώντας κυρώσεις ως εργαλείο πίεσης. Παράλληλα, αναδεικνύει την περιορισμένη δυνατότητα του Ιράκ να ασκήσει ανεξάρτητη εξωτερική πολιτική όταν διακυβεύονται ζωτικά του συμφέροντα. Το ερώτημα που παραμένει είναι κατά πόσο η αναστολή θα είναι προσωρινή ή θα αποτελέσει την αρχή μιας ευρύτερης αποσύνδεσης των δύο γειτόνων σε κρίσιμους τομείς, όπως οι μεταφορές και το εμπόριο.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η αναστολή αφορά πτήσεις ιρανικών αεροπορικών εταιρειών προς και από το Ιράκ και ελήφθη μετά τις νέες αμερικανικές κυρώσεις.
• Το Ιράκ βρίσκεται ανάμεσα στην ανάγκη διατήρησης σχέσεων με το Ιράν και στην εξάρτησή του από τις ΗΠΑ σε ασφάλεια και χρηματοδότηση.
• Η απόφαση μπορεί να έχει άμεσες επιπτώσεις στις μεταφορές, στο εμπόριο και στις οικονομικές ροές μεταξύ των δύο χωρών.

Γιατί έχει σημασία: Η απόφαση της Βαγδάτης δείχνει ότι οι αμερικανικές κυρώσεις κατά του Ιράν δεν περιορίζονται στο εσωτερικό της ιρανικής οικονομίας, αλλά επεκτείνονται και σε τρίτες χώρες, επηρεάζοντας την κυριαρχία και τις επιλογές τους. Παράλληλα, αποκαλύπτει πόσο εύθραυστη είναι η ισορροπία που διατηρεί το Ιράκ ανάμεσα σε δύο αντιτιθέμενους πόλους, με τις συνέπειες να είναι άμεσες για την οικονομία και την πολιτική σταθερότητα της περιοχής.