Κ. Πιερρακάκης προσερχόμενος στο Eurogroup: Προστασία των πολιτών και διαφύλαξη της δημοσιονομικής αξιοπιστίας απέναντι στο ενεργειακό σοκ

Lead: Σε μια συγκυρία όπου το ενεργειακό κόστος επιστρέφει στο προσκήνιο ως απειλή για την ευρωπαϊκή οικονομία, ο πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, έθεσε προσερχόμενος στις Βρυξέλλες το δίλημμα που θα καθορίσει την επόμενη φάση της οικονομικής διακυβέρνησης: πώς στηρίζονται τα νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις χωρίς να τιναχθεί στον αέρα η δημοσιονομική αξιοπιστία που με κόπο οικοδομήθηκε την προηγούμενη δεκαετία.

Η τοποθέτηση του κ. Πιερρακάκη δεν είναι μια ακόμη γενική διακήρυξη προθέσεων. Αποτυπώνει τη νέα ισορροπία στην οποία καλείται να κινηθεί η ευρωζώνη: από τη μία πλευρά, οι τιμές της ενέργειας πιέζουν το διαθέσιμο εισόδημα και τροφοδοτούν κοινωνικές εντάσεις, ενώ από την άλλη, οι αγορές ομολόγων παρακολουθούν με αυξημένη ευαισθησία κάθε ένδειξη δημοσιονομικής χαλάρωσης. Το περιθώριο για αλόγιστη στήριξη είναι περιορισμένο, όπως δείχνουν τα spreads και το κόστος δανεισμού για τις πιο ευάλωτες οικονομίες του μπλοκ.

Η πρόκληση είναι διπλή και ταυτόχρονα πολιτική. Αφενός, απαιτείται στοχευμένη παρέμβαση — όχι οριζόντια επιδόματα που διογκώνουν το έλλειμμα χωρίς να λύνουν τη δομική αιτία της ενεργειακής εξάρτησης. Αφετέρου, η Ευρώπη οφείλει να επιταχύνει τη μετάβαση σε φθηνότερες και ασφαλέστερες πηγές ενέργειας, ώστε η επόμενη κρίση να τη βρει λιγότερο εκτεθειμένη. Στο πλαίσιο αυτό, η συζήτηση για τα δημοσιονομικά περιθώρια συνδέεται άμεσα με την αξιοπιστία των κανόνων του Συμφώνου Σταθερότητας, οι οποίοι παραμένουν το σημείο αναφοράς για τις αγορές.

Ο κ. Πιερρακάκης, ως επικεφαλής του Eurogroup, βρίσκεται σε θέση-κλειδί για να γεφυρώσει τις διαφορετικές προτεραιότητες των κρατών-μελών: της Γερμανίας και των «δημοσιονομικά συντηρητικών» που προτάσσουν τη σταθερότητα, και των χωρών του Νότου που ζητούν μεγαλύτερη ευελιξία. Η ισορροπία αυτή δεν είναι τεχνική άσκηση, αλλά πολιτική διαπραγμάτευση με άμεσο αντίκτυπο στην καθημερινότητα εκατομμυρίων πολιτών.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η Ευρώπη αντιμετωπίζει ταυτόχρονα ενεργειακό σοκ και πιέσεις στις αγορές ομολόγων, γεγονός που περιορίζει τα περιθώρια δημοσιονοκής στήριξης.
• Ο πρόεδρος του Eurogroup επιμένει σε στοχευμένα μέτρα αντί οριζόντιων παροχών, με έμφαση στη διαφύλαξη της δημοσιονομικής αξιοπιστίας.
• Η συζήτηση στο Eurogroup αναμένεται να καθορίσει τον τρόπο με τον οποίο θα συνδυαστούν η προστασία των πολιτών με τη δημοσιονομική πειθαρχία.

Γιατί έχει σημασία: Η έκβαση αυτής της ισορροπίας θα κρίνει αν η Ευρώπη μπορεί να προστατεύσει τους πολίτες της από το ενεργειακό κόστος χωρίς να χάσει την εμπιστοσύνη των αγορών — ένα στοίχημα που αφορά άμεσα την Ελλάδα, τις επενδύσεις και το κόστος δανεισμού της επόμενης μέρας.