Οι ΗΠΑ χαρακτηρίζουν τρομοκρατική οργάνωση την εγκληματική συμμορία Los Tiguerones στον Ισημερινό

Lead: Σε μια κίνηση που αναδιαμορφώνει τον χάρτη της διεθνούς καταπολέμησης του οργανωμένου εγκλήματος, οι Ηνωμένες Πολιτείες χαρακτήρισαν επίσημα την εγκληματική συμμορία Los Tiguerones του Ισημερινού ως «ξένη τρομοκρατική οργάνωση». Η απόφαση, που ανακοινώθηκε σήμερα, δεν αποτελεί απλώς μια συμβολική κίνηση, αλλά ένα στρατηγικό εργαλείο που αλλάζει τους κανόνες του παιχνιδιού στην περιοχή.

Η ονομασία αυτή, η οποία εφαρμόζεται συνήθως σε οργανώσεις με πολιτική ή ιδεολογική ατζέντα, χρησιμοποιείται πλέον για μια ομάδα που δραστηριοποιείται κυρίως στο λαθρεμπόριο ναρκωτικών, εκβιασμούς και βίαιες επιθέσεις. Η Ουάσινγκτον στέλνει ένα σαφές μήνυμα: το οργανωμένο έγκλημα στη Λατινική Αμερική έχει εξελιχθεί σε απειλή εθνικής ασφάλειας, όχι μόνο για τις τοπικές κυβερνήσεις, αλλά και για τα συμφέροντα των ΗΠΑ στο δυτικό ημισφαίριο. Η Los Tiguerones, με έδρα το λιμάνι του Γουαγιακίλ, έχει μετατραπεί σε βασικό κόμβο διακίνησης κοκαΐνης προς τις αμερικανικές αγορές, συνεργαζόμενη με καρτέλ από το Μεξικό και την Κολομβία.

Η απόφαση αυτή έρχεται σε μια περίοδο που ο Ισημερινός βιώνει πρωτοφανή κύματα βίας. Ο πρόεδρος Ντανιέλ Νομπόα έχει κηρύξει «εσωτερική ένοπλη σύγκρουση» εναντίον των συμμοριών, ενώ τα επεισόδια με εκρήξεις, δολοφονίες και επιθέσεις σε φυλακές έχουν φέρει τη χώρα στο επίκεντρο της διεθνούς επικαιρότητας. Η αμερικανική στήριξη, τόσο σε επίπεδο πληροφοριών όσο και σε επίπεδο οικονομικής βοήθειας, ενισχύει το Κίτο, αλλά ταυτόχρονα θέτει ερωτήματα για την κυριαρχία και τις μεθόδους αντιμετώπισης.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η ένταξη της Los Tiguerones στη λίστα των ξένων τρομοκρατικών οργανώσεων επιτρέπει στις ΗΠΑ να δεσμεύουν περιουσιακά στοιχεία, να επιβάλλουν κυρώσεις και να διώκουν ποινικά οποιονδήποτε παρέχει υλική υποστήριξη στη συμμορία, ακόμη και εκτός συνόρων.
• Η συμμορία θεωρείται υπεύθυνη για τη μετατροπή του λιμανιού του Γουαγιακίλ σε κέντρο διακίνησης, με εκτιμήσεις ότι ελέγχει σημαντικό ποσοστό των εξαγωγών κοκαΐνης που καταλήγουν στις ΗΠΑ και την Ευρώπη.
• Η απόφαση έρχεται μετά την πρόσφατη επίσκεψη του προέδρου Νομπόα στην Ουάσινγκτον, όπου συζητήθηκε η ενίσχυση της στρατιωτικής συνεργασίας, ενώ αναμένεται να αυξηθεί η αμερικανική βοήθεια για την εκπαίδευση των τοπικών δυνάμεων ασφαλείας.

Γιατί έχει σημασία: Η χαρακτηρισμός μιας συμμορίας ναρκωτικών ως τρομοκρατικής οργάνωσης δεν είναι απλώς θέμα ορολογίας. Ανοίγει τον δρόμο για αμερικανικές στρατιωτικές επιχειρήσεις σε ξένο έδαφος, υπό το πρόσχημα της καταπολέμησης της τρομοκρατίας, χωρίς την ανάγκη έγκρισης του Κογκρέσου. Ταυτόχρονα, δημιουργεί ένα επικίνδυνο προηγούμενο: κάθε βίαιη εγκληματική ομάδα που απειλεί τα συμφέροντα των ΗΠΑ μπορεί πλέον να αντιμετωπίζεται ως υπαρξιακή απειλή. Για τον Ισημερινό, αυτό σημαίνει ισχυρότερη αμερικανική εμπλοκή, αλλά και βαθύτερη εξάρτηση από την Ουάσινγκτον. Για τη Λατινική Αμερική, αποτελεί μια ακόμη απόδειξη ότι το πρόβλημα των ναρκωτικών δεν είναι πλέον εσωτερικό υπόθεση, αλλά πεδίο γεωπολιτικών ανταγωνισμών και στρατιωτικών αποφάσεων. Το ερώτημα παραμένει: μπορεί η «τρομοκρατική» ετικέτα να εξαλείψει τις βαθύτερες αιτίες που τροφοδοτούν τη βία, όπως η φτώχεια, η διαφθορά και η ανισότητα; Η ιστορία δείχνει ότι οι χαρακτηρισμοί δεν νικούν τα καρτέλ· οι πολιτικές και οικονομικές μεταρρυθμίσεις ίσως να μπορούσαν.