Κωνσταντινούπολη: Εργασίες συντήρησης στις υπόγειες σήραγγες 9 χιλιομέτρων κάτω την Αγία Σοφία

Lead: Σε εξέλιξη βρίσκονται οι εργασίες συντήρησης στο υπόγειο δίκτυο σηράγγων κάτω από την Αγία Σοφία στην Κωνσταντινούπολη, όπως ανακοίνωσε ο Τούρκος υπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού Μεχμέτ Νουρί Ερσόι. Το έργο αφορά ένα δίκτυο μήκους περίπου εννέα χιλιομέτρων που εκτείνεται κάτω από το εμβληματικό μνημείο, αναδεικνύοντας τη σύνθετη σχέση μεταξύ πολιτιστικής κληρονομιάς, αστικής υποδομής και τουριστικής αξιοποίησης σε μία από τις πιο πολυσύχναστες πόλεις της Ευρώπης.

Η αποκάλυψη του υπουργού φωτίζει μια διάσταση της Αγίας Σοφίας που παραμένει σχετικά άγνωστη στο ευρύ κοινό: κάτω από το μνημείο, το οποίο χρονολογείται από τον 6ο αιώνα, εκτείνεται ένα πολύπλοκο δίκτυο υπόγειων σηράγγων και δεξαμενών. Πρόκειται για υποδομές που εξυπηρετούσαν ιστορικά τη λειτουργία του ναού και αργότερα του τεμένους, ενώ σήμερα αποτελούν αντικείμενο τεχνικών μελετών και εργασιών αποκατάστασης. Οι παρεμβάσεις αυτού του τύπου δεν είναι απλές συντηρήσεις ρουτίνας· απαιτούν εξειδικευμένη γεωτεχνική ανάλυση, καθώς η στατική συμπεριφορά των υπερκείμενων κατασκευών εξαρτάται άμεσα από την κατάσταση του υπεδάφους.

Από οικονομική σκοπιά, το έργο εντάσσεται στη στρατηγική της Άγκυρας για την ενίσχυση του τουριστικού προϊόντος της Κωνσταντινούπολης, η οποία δέχεται ετησίως εκατομμύρια επισκέπτες. Η Αγία Σοφία, μετά τη μετατροπή της σε τέμενος το 2020, έχει μετατραπεί σε σύμβολο πολιτιστικής και πολιτικής ταυτότητας. Η συντήρηση των υπογείων υποδομών προστατεύει το ίδιο το μνημείο από κινδύνους όπως η καθίζηση και η διάβρωση, που θα μπορούσαν να έχουν σοβαρές συνέπειες τόσο για την πολιτιστική κληρονομιά όσο και για την τοπική οικονομία που εξαρτάται από τον τουρισμό.

Παράλληλα, το έργο θέτει ζητήματα διαφάνειας και διαχείρισης. Η ανακοίνωση έγινε μέσω δηλώσεων του υπουργού, χωρίς να έχει δημοσιοποιηθεί λεπτομερές χρονοδιάγραμμα ή προϋπολογισμός. Δεδομένου ότι η UNESCO έχει εκφράσει στο παρελθόν ανησυχίες για την κατάσταση του μνημείου, η εξέλιξη των εργασιών θα παρακολουθείται στενά από διεθνείς φορείς πολιτιστικής κληρονομιάς.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Το υπόγειο δίκτυο κάτω από την Αγία Σοφία εκτείνεται σε περίπου εννέα χιλιόμετρα και περιλαμβάνει ιστορικές σήραγγες και δεξαμενές.
• Οι εργασίες συντήρησης ανακοινώθηκαν από τον Τούρκο υπουργό Πολιτισμού και Τουρισμού Μεχμέτ Νουρί Ερσόι, χωρίς ακόμη δημοσιοποιημένο προϋπολογισμό.
• Η σταθερότητα του μνημείου συνδέεται άμεσα με την κατάσταση του υπεδάφους, καθιστώντας το έργο κρίσιμο για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς.

Γιατί έχει σημασία: Η συντήρηση των υπόγειων σηράγγων της Αγίας Σοφίας δεν είναι απλώς ένα τεχνικό έργο· αποτελεί κρίσιμη παρέμβαση για τη διαφύλαξη ενός μνημείου παγκόσμιας κληρονομιάς που στηρίζει ένα σημαντικό τμήμα της τουριστικής οικονομίας της Κωνσταντινούπολης. Η επιτυχία ή αποτυχία του εγχειρήματος θα επηρεάσει τόσο τη στατική επάρκεια του μνημείου όσο και τη διεθνή εικόνα της Τουρκίας ως διαχειριστή πολιτιστικών θησαυρών.