Ο Μάρκο Ρούμπιο στην Πνύκα | Επικαιρότητα στο LivePress.gr

Lead: Στην καρδιά της Αθήνας, όπου ο λόγος της δημοκρατίας γεννήθηκε πριν από 2.500 χρόνια, ο Αμερικανός γερουσιαστής Μάρκο Ρούμπιο επέλεξε την Πνύκα για να μιλήσει για την ελευθερία. Το μήνυμά του όμως δεν ήταν μια απλή φιλοφρόνηση προς την κοιτίδα της δημοκρατίας. Ήταν μια πρόκληση: οι αρχαίοι Αθηναίοι, είπε, θεωρούσαν τη δημοκρατία συνώνυμη με την «ανηλεή ατομικότητα και την ατέρμονη φιλοδοξία». Η φράση «fierce individuality and relentless ambition» δεν είναι αθώα. Είναι ένα ιδεολογικό φορτίο που ταξιδεύει από την αμερικανική Δεξιά στην Ακρόπολη.

Ο Ρούμπιο δεν μίλησε τυχαία στην Πνύκα. Εκεί, στον χώρο όπου συνεδρίαζε η Εκκλησία του Δήμου, η δημοκρατία ήταν άμεση, συμμετοχική και απαιτητική. Κάθε πολίτης όφειλε να παρίσταται, να αποφασίζει, να λογοδοτεί. Η «ατομικότητα» που επικαλείται ο Αμερικανός γερουσιαστής δεν είναι η αθηναϊκή αρετή της ελεύθερης σκέψης. Είναι η νεοφιλελεύθερη ερμηνεία της προσωπικής ευθύνης, αποκομμένη από το συλλογικό αγαθό. Οι Αθηναίοι δεν δόξασαν την ατομική φιλοδοξία ως αυτοσκοπό. Την έβλεπαν ως κίνδυνο για το πολίτευμα, γι’ αυτό και επινόησαν τον εξοστρακισμό. Ο Ρούμπιο όμως ξαναγράφει την ιστορία για να υπηρετήσει το σημερινό αφήγημα: η δημοκρατία είναι καλή όταν παράγει ανταγωνιστικά άτομα, όχι όταν μοιράζει εξουσία.

Η επιλογή του χώρου δεν είναι απλή σκηνοθεσία. Η Πνύκα είναι σύμβολο λαϊκής κυριαρχίας. Μιλώντας εκεί, ο Ρούμπιο επιχειρεί να οικειοποιηθεί την κληρονομιά της άμεσης δημοκρατίας για λογαριασμό μιας πολιτικής που συχνά περιφρονεί τη συλλογική οργάνωση. Το ερώτημα δεν είναι τι είπαν οι Αθηναίοι – αυτό είναι ιστορικά ελεγχόμενο. Το ερώτημα είναι γιατί ένας Αμερικανός γερουσιαστής χρειάζεται την Αθήνα για να νομιμοποιήσει την ατζέντα του. Η απάντηση: γιατί η δημοκρατία παραμένει το πιο ισχυρό brand παγκοσμίως, ακόμη κι όταν χρησιμοποιείται ως άλλοθι για την αποδόμησή της.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Ο Ρούμπιο μίλησε στην Πνύκα, τον ιστορικό χώρο της αθηναϊκής Εκκλησίας του Δήμου, όπου γεννήθηκε η άμεση δημοκρατία.
• Η φράση «fierce individuality and relentless ambition» αποτελεί δική του ερμηνεία, όχι ιστορικό τεκμήριο για το τι πίστευαν οι Αθηναίοι.
• Η ομιλία εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική της αμερικανικής Δεξιάς να επικαλείται την κλασική κληρονομιά για να προωθήσει νεοφιλελεύθερες πολιτικές.

Γιατί έχει σημασία: Η δημοκρατία δεν είναι κειμήλιο που το επικαλείται όποιος θέλει για να στολίσει την ατζέντα του. Είναι ένα διαρκές διακύβευμα. Όταν ένας ξένος αξιωματούχος μας λέει τι «θεωρούσαν οι Αθηναίοι», δεν μας τιμά – μας αντιπαραθέτει έναν καθρέφτη παραμορφωμένο. Η Πνύκα δεν ανήκει σε κανέναν γερουσιαστή. Ανήκει σε όσους συνεχίζουν να παλεύουν για την ουσία της: την ισότητα, τη συμμετοχή, τη λογοδοσία. Ας μην αφήσουμε την ιστορία μας να γίνει σλόγκαν για την επόμενη προεκλογική εκστρατεία.