Ταμείο Ανάκαμψης τέλος: Ο Μητσοτάκης πάτησε το κουμπί για το τελευταίο αίτημα πληρωμής – «Τιτάνιο έργο»

Lead: Η Ελλάδα έκλεισε και τυπικά τον κύκλο του Ταμείου Ανάκαμψης, με την υποβολή του τελευταίου αιτήματος πληρωμής για το πρόγραμμα «Ελλάδα 2.0». Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης υπέγραψε το αίτημα, χαρακτηρίζοντας το εγχείρημα «τιτάνιο έργο», την ώρα που η συζήτηση για το πραγματικό αποτύπωμα των πόρων στην οικονομία παραμένει ανοιχτή.

Το τελευταίο αίτημα πληρωμής δεν είναι απλώς μια διαδικαστική εκκρεμότητα. Σηματοδοτεί τη μετάβαση από τη φάση της απορρόφησης στη φάση της αποτίμησης. Για περισσότερα από τέσσερα χρόνια, το «Ελλάδα 2.0» αποτέλεσε τον βασικό δίαυλο δημόσιων επενδύσεων, χρηματοδοτώντας έργα ψηφιακού μετασχηματισμού, πράσινης μετάβασης, υποδομών και ενίσχυσης της επιχειρηματικότητας. Ωστόσο, η εικόνα παραμένει αντιφατική: ενώ οι εκταμιεύσεις προχώρησαν με σχετικά ικανοποιητικό ρυθμό σε σχέση με άλλες χώρες της Ε.Ε., πλήθος ρεπορτάζ έχει καταγράψει καθυστερήσεις, χαμηλή απορρόφηση σε κρίσιμα προγράμματα και αστοχίες στον σχεδιασμό. Το ερώτημα που κυριαρχεί τώρα δεν αφορά το ύψος των πόρων, αλλά την ποιότητα των αποτελεσμάτων τους.

Η κυβέρνηση προβάλλει το «Ελλάδα 2.0» ως απόδειξη μεταρρυθμιστικής ικανότητας και ως εργαλείο θωράκισης της οικονομίας απέναντι σε εξωτερικούς κραδασμούς. Η αντιπολίτευση, από την άλλη, επιμένει ότι μεγάλο μέρος των κονδυλίων κατευθύνθηκε σε ώριμα ή ήδη σχεδιασμένα έργα, λειτουργώντας περισσότερο ως υποκατάστατο εθνικών πόρων παρά ως καθαρή πρόσθετη αναπτυξιακή ώθηση. Στο παρασκήνιο, οι Βρυξέλλες παρακολουθούν στενά την εκπλήρωση των οροσήμων, καθώς τυχόν αποκλίσεις μπορούν να μεταφραστούν σε μειώσεις εκταμιεύσεων ή επιστροφές πόρων.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Το τελευταίο αίτημα πληρωμής υποβλήθηκε με την υπογραφή του πρωθυπουργού και ολοκληρώνει τυπικά τον κύκλο του προγράμματος «Ελλάδα 2.0».
• Η συνολική χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης ανέρχεται σε δεκάδες δισεκατομμύρια ευρώ, με έμφαση σε ψηφιακά, πράσινα και υποδομειακά έργα.
• Η αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας παραμένει ανοιχτή, καθώς καταγράφονται καθυστερήσεις και αστοχίες σε επιμέρους δράσεις.

Γιατί έχει σημασία: Το κλείσιμο του Ταμείου Ανάκαμψης δεν σημαίνει αυτόματα και κλείσιμο της συζήτησης για το αναπτυξιακό μοντέλο της χώρας. Αντίθετα, ανοίγει έναν νέο κύκλο ερωτημάτων: κατά πόσο οι επενδύσεις που χρηματοδοτήθηκαν θα αποδώσουν διατηρήσιμα οφέλη, αν η ελληνική οικονομία μπορεί να σταθεί χωρίς την ένεση ευρωπαϊκών πόρων και ποια θα είναι η επόμενη ημέρα για τη δημόσια επένδυση. Η απάντηση θα κριθεί στην πράξη, τα επόμενα χρόνια.