Οι Χούθι και ο έλεγχος του Μπαμπ αλ-Μαντέμπ | Οικονομία στο LivePress.gr

Lead: Την ώρα που οι φιλικά προσκείμενοι στο Ιράν αντάρτες Χούθι διαβεβαιώνουν ότι δεν θα πλήξουν πλοία που δεν συνδέονται με το Ισραήλ, οι ναυτιλιακές αγορές και οι αναλυτές εμφανίζονται καθησυχαστικοί μόνο στα λόγια. Η στρατηγική σημασία του στενού Μπαμπ αλ-Μαντέμπ —της πύλης της Ερυθράς Θάλασσας— μετατρέπει κάθε δήλωση των ανταρτών σε κρίσιμο παράγοντα για το παγκόσμιο εμπόριο, τις ασφάλειες και τις τιμές της ενέργειας.

Το Μπαμπ αλ-Μαντέμπ, το στενό ανάμεσα στην Υεμένη και το Τζιμπουτί, αποτελεί έναν από τους πιο πολυσύχναστους διαύλους παγκοσμίως: περίπου το 12% του παγκόσμιου εμπορίου και ένα σημαντικό μέρος των ροών πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου διέρχονται από εκεί. Από τα τέλη του 2023, οι Χούθι έχουν εξαπολύσει δεκάδες επιθέσεις με drones και πυραύλους εναντίον εμπορικών πλοίων, αναγκάζοντας πολλές εταιρείες να αναδρομολογήσουν τα σκάφη τους γύρω από το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας. Η διαδρομή αυτή προσθέτει περίπου 10 έως 14 ημέρες στο ταξίδι, αυξάνοντας το κόστος καυσίμων, τα ναύλα και τελικά τις τιμές των καταναλωτικών αγαθών στην Ευρώπη και την Ασία. Οι δημόσιες «διαβεβαιώσεις» των Χούθι ότι δεν στοχεύουν πλοία τρίτων χωρών, όπως η Κίνα ή η Ρωσία, δεν έχουν πείσει τους διαχειριστές κινδύνου, καθώς η ταυτοποίηση της ιδιοκτησίας και του προορισμού ενός πλοίου είναι συχνά ασαφής, ενώ λάθη και παρεξηγήσεις έχουν ήδη συμβεί. Οι ασφαλιστικές εταιρείες, από την πλευρά τους, έχουν εκτοξεύσει τα ασφάλιστρα πολέμου για τα πλοία που διασχίζουν την Ερυθρά Θάλασσα, ενώ ορισμένες ναυλώσεις εκτελούνται πλέον μόνο με κρατική συνοδεία ή με ρήτρες που μετακυλίουν τον κίνδυνο στον ναυλωτή. Παράλληλα, η ναυτική επιχείρηση «Prosperity Guardian» υπό τις ΗΠΑ και οι ευρωπαϊκές αποστολές δεν έχουν καταφέρει να αποκαταστήσουν πλήρως την εμπιστοσύνη, καθώς οι Χούθι διαθέτουν πλέον πυραύλους μεγαλύτερου βεληνεκούς και ικανότητα πληγμάτων σε κινούμενους στόχους. Αναλυτές επισημαίνουν ότι το πραγματικό διακύβευμα δεν είναι μόνο η ελευθερία της ναυσιπλοΐας, αλλά και η ικανότητα της διεθνούς κοινότητας να επιβάλει κόστος σε μη κρατικούς δρώντες που ελέγχουν de facto ένα ζωτικό στενό.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Το Μπαμπ αλ-Μαντέμπ εξυπηρετεί περίπου το 12% του παγκόσμιου εμπορίου και είναι κρίσιμος κόμβος για τα καύσιμα και τα εμπορευματοκιβώτια.
• Οι επιθέσεις των Χούθι έχουν αυξήσει τα ναύλα, τα ασφάλιστρα πολέμου και τον χρόνο μεταφοράς, με άμεσο αντίκτυπο στις τιμές καταναλωτή.
• Οι «διαβεβαιώσεις» των ανταρτών δεν αρκούν για τις αγορές, καθώς η ταυτοποίηση των πλοίων είναι πολύπλοκη και οι ναυτικές αποστολές προστασίας δεν καλύπτουν όλα τα σκάφη.

Γιατί έχει σημασία: Η κατάσταση στο Μπαμπ αλ-Μαντέμπ δεν είναι περιφερειακό ζήτημα ασφάλειας, αλλά δομικός κίνδυνος για την παγκόσμια οικονομία. Αν οι Χούθι εδραιώσουν τον έλεγχο των θαλάσσιων διόδων, οι εφοδιαστικές αλυσίδες θα παραμείνουν εύθραυστες, ο πληθωρισμός θα πιεστεί προς τα πάνω και η ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης θα εξαρτάται από τη διάθεση μιας ένοπλης ομάδας. Η επόμενη κρίση μπορεί να μην είναι στρατιωτική, αλλά οικονομική — και θα ξεκινήσει από ένα στενό μήκους 26 χιλιομέτρων.