Ο Τραμπ απέρριψε την προσφορά του Ιράν για να ξανανοίξει το στενό του Ορμούζ, προβλέπει ωστόσο συμφωνία με την Κούβα

Ο Ντόναλντ Τραμπ απέρριψε δημόσια την προσφορά του Ιράν για άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, εμφανιζόμενος βέβαιος ότι η Τεχεράνη βρίσκεται σε θέση αδυναμίας και ότι η Ουάσιγκτον διαπραγματεύεται από θέση ισχύος. Την ίδια στιγμή, ο Αμερικανός πρόεδρος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο συμφωνίας με την Κούβα, συνδέοντας δύο φαινομενικά άσχετα μέτωπα της εξωτερικής του πολιτικής σε ένα ενιαίο αφήγημα πίεσης και επιβολής όρων.

Η δήλωση του Τραμπ ότι «θέλουν να κάνουν μια συμφωνία για να ανοίξουν αμέσως τα Στενά του Ορμούζ επειδή ηττώνται πολύ άσχημα, εμείς κερδίζουμε τρομερά» αποτυπώνει τη στρατηγική της προσωπικής διαπραγμάτευσης που έχει υιοθετήσει από την πρώτη του θητεία: δημόσια επίδειξη υπεροχής, άρνηση συμβιβασμού υπό πίεση και μετατροπή κάθε εκκρεμότητας σε μοχλό πίεσης. Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν τον πιο κρίσιμο διάδρομο μεταφοράς πετρελαίου παγκοσμίως, με περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας κατανάλωσης αργού να διέρχεται από εκεί. Οποιαδήποτε διαταραχή στη ροή τους μεταφράζεται άμεσα σε αναταράξεις στις τιμές της ενέργειας και σε πληθωριστικές πιέσεις, ιδιαίτερα ευαίσθητες για τις δυτικές οικονομίες.

Η απόρριψη της ιρανικής προσφοράς δεν σημαίνει κατ’ ανάγκη απόρριψη κάθε διπλωματικής λύσης. Αντίθετα, εντάσσεται σε μια τακτική καθυστέρησης και αύξησης του κόστους για την Τεχεράνη, με στόχο την επίτευξη ευνοϊκότερων όρων σε ζητήματα όπως το πυρηνικό πρόγραμμα, οι περιφερειακές επιρροές και οι κυρώσεις. Παράλληλα, η αναφορά σε συμφωνία με την Κούβα λειτουργεί ως σήμα ότι ο Λευκός Οίκος επιδιώκει να εμφανιστεί ως παράγοντας σταθερότητας σε πολλαπλά μέτωπα, χωρίς να παραχωρεί ανταλλάγματα που θα μπορούσαν να ερμηνευθούν ως υποχώρηση.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Τα Στενά του Ορμούζ είναι ο βασικός διάδρομος εξαγωγής πετρελαίου για το Ιράν, τη Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, γεγονός που τους προσδίδει στρατηγική αξία πέραν των περιφερειακών ισορροπιών.
• Ο Τραμπ έχει ιστορικό δημόσιων διαπραγματεύσεων μέσω δηλώσεων, αποφεύγοντας συχνά τα παραδοσιακά διπλωματικά κανάλια και προτιμώντας την άμεση πίεση μέσω ΜΜΕ και αγορών.
• Η ενδεχόμενη συμφωνία με την Κούβα θα αποτελούσε σημαντική γεωπολιτική μεταβολή στην Καραϊβική, με επιπτώσεις στη σχέση των ΗΠΑ με τη Λατινική Αμερική και τη Ρωσία.

Γιατί έχει σημασία: Η στάση του Τραμπ απέναντι στο Ιράν και την Κούβα δείχνει ότι η εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ παραμένει προσανατολισμένη στην επιβολή όρων μέσω ισχύος, με έμφαση στο συμβολικό κεφάλαιο της νίκης. Για την παγκόσμια οικονομία, το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο αν θα ανοίξουν τα Στενά, αλλά αν η διαχείριση της κρίσης θα γίνει με σταθερότητα ή με επικοινωνιακές κορώνες που αυξάνουν την αβεβαιότητα στις αγορές ενέργειας.