Το ευρωπαϊκό αμυντικό παράδοξο | Οικονομία στο LivePress.gr

Lead: Η Ευρώπη έχει επενδύσει πλέον δισεκατομμύρια στην αμυντική καινοτομία. Το κρίσιμο ερώτημα όμως δεν είναι μόνο πόσα χρήματα δαπανήθηκαν. Είναι πόσα από τα αποτελέσματα έφτασαν τελικά στην αγορά και στις ένοπλες δυνάμεις. Το ευρωπαϊκό αμυντικό παράδοξο συνοψίζεται ακριβώς σε αυτή την απόσταση: μεταξύ της φιλοδοξίας και της πραγματικής επιχειρησιακής αξιοποίησης.

Τα τελευταία χρόνια, η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη-μέλη έχουν πολλαπλασιάσει τα προγράμματα χρηματοδότησης για αμυντική έρευνα και τεχνολογία. Από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Άμυνας μέχρι τις εθνικές πρωτοβουλίες, οι πόροι κατευθύνονται σε drones, κυβερνοασφάλεια, τεχνητή νοημοσύνη και συστήματα επιτήρησης. Ωστόσο, η μετάβαση από το εργαστήριο στο πεδίο παραμένει αργή. Πολλά καινοτόμα προϊόντα κολλάνε σε γραφειοκρατικά εμπόδια, σε έλλειψη πιστοποιήσεων ή σε ασυμβατότητες μεταξύ εθνικών συστημάτων. Την ίδια στιγμή, οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις συχνά προτιμούν να εξάγουν ή να συνεργάζονται με μη ευρωπαίους εταίρους, καθώς οι εγχώριες παραγγελίες είναι κατακερματισμένες και βραχυπρόθεσμες. Το αποτέλεσμα είναι ένα χάσμα ανάμεσα στη χρηματοδότηση και στην επιχειρησιακή ετοιμότητα. Η Ευρώπη καινοτομεί, αλλά δεν μετατρέπει γρήγορα την καινοτομία σε ισχύ. Οι πρόσφατες γεωπολιτικές εντάσεις θα έπρεπε να λειτουργήσουν ως καταλύτης, αλλά οι δομικές αδυναμίες παραμένουν. Χωρίς ενοποιημένη αγορά αμυντικών προϊόντων και χωρίς κοινές προτεραιότητες, τα δισεκατομμύρια κινδυνεύουν να γίνουν λογιστικά κονδύλια χωρίς αντίκρισμα. Το παράδοξο δεν είναι ότι η Ευρώπη δεν επενδύει. Είναι ότι επενδύει χωρίς να καρπώνεται πλήρως τα οφέλη.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η Ευρώπη έχει αυξήσει σημαντικά τις αμυντικές δαπάνες, αλλά μεγάλο μέρος τους δεν μεταφράζεται σε επιχειρησιακά έτοιμα συστήματα.
• Ο κατακερματισμός των εθνικών αγορών και η έλλειψη κοινών προτύπων εμποδίζουν την κλιμάκωση της καινοτομίας.
• Η αποτελεσματικότητα των επενδύσεων θα κριθεί από την ταχύτητα ένταξης των νέων τεχνολογιών στις ένοπλες δυνάμεις, όχι από το ύψος των κονδυλίων.

Γιατί έχει σημασία: Το ευρωπαϊκό αμυντικό παράδοξο δεν είναι απλώς οικονομικό ζήτημα. Είναι ζήτημα στρατηγικής αυτονομίας και ασφάλειας. Αν η Ευρώπη δεν μπορεί να μετατρέψει την καινοτομία σε επιχειρησιακή ισχύ, τότε οι επενδύσεις της θα παραμείνουν ημιτελείς. Η επόμενη πενταετία θα δείξει αν η Ευρώπη θα μάθει από τα λάθη της ή αν θα συνεχίσει να πληρώνει για ένα παράδοξο που την αδυνατίζει.