Όταν η Ουάσιγκτον εκνευρίζεται με τους πρέσβεις της στην Αθήνα: Ποιοι πλήρωσαν το μάρμαρο πριν από την Γκίλφοϊλ

Lead: Η αποπομπή της Κίμπερλι Γκίλφοϊλ από την πρεσβεία των ΗΠΑ στην Αθήνα δεν αποτελεί κεραυνό εν αιθρία. Είναι το τελευταίο επεισόδιο σε μια μακρά παράδοση αμερικανικών διπλωματικών αναταράξεων στην Ελλάδα, όπου οι πρέσβεις της Ουάσιγκτον πλήρωσαν το τίμημα της ασυμφωνίας με τον Λευκό Οίκο. Η ιστορία δείχνει ότι η σχέση ΗΠΑ-Ελλάδας δεν καθορίζεται μόνο από γεωπολιτικά συμφέροντα, αλλά και από προσωπικές και πολιτικές ισορροπίες στην αμερικανική πρωτεύουσα.

Η περίπτωση της Γκίλφοϊλ εντάσσεται σε ένα μοτίβο που επαναλαμβάνεται όποτε η Αθήνα βρίσκεται στο επίκεντρο ευαίσθητων ισορροπιών. Στο παρελθόν, δύο αμερικανοί πρέσβεις αποπέμφθηκαν από τη χώρα μας, σύμφωνα με δημοσίευμα των Νέων, με αφορμή είτε την αδυναμία τους να διαχειριστούν κρίσεις είτε τη ρήξη τους με την εκάστοτε αμερικανική κυβέρνηση. Οι αποπομπές αυτές δεν ήταν απλές υπηρεσιακές αλλαγές, αλλά πολιτικές αποφάσεις που αντανακλούσαν την ανάγκη της Ουάσιγκτον να στείλει σαφές μήνυμα προς την ελληνική κυβέρνηση, αλλά και προς το εσωτερικό της αμερικανικό πολιτικό σκηνικό. Στην περίπτωση της Γκίλφοϊλ, οι πληροφορίες μιλούν για δυσαρέσκεια του Λευκού Οίκου αναφορικά με τον χειρισμό ευαίσθητων θεμάτων, από την ενέργεια μέχρι τις γεωπολιτικές ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο. Το γεγονός ότι η αποπομπή έγινε αντιληπτή ως αιφνιδιαστική δείχνει ότι οι διπλωματικές σχέσεις δεν είναι ποτέ στατικές· είναι ένα δυναμικό παιχνίδι εξουσίας όπου ο πρέσβης καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στα συμφέροντα της πατρίδας του και τις τοπικές ευαισθησίες.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η αποπομπή Γκίλφοϊλ δεν είναι μεμονωμένο γεγονός· δύο ακόμη αμερικανοί πρέσβεις είχαν αποπεμφθεί στο παρελθόν από την Αθήνα.
• Οι αποπομπές συνδέονται με πολιτικές σκοπιμότητες της Ουάσιγκτον και όχι απλώς με διπλωματικά λάθη.
• Η υπόθεση αναδεικνύει την ευαίσθητη θέση της Ελλάδας ως σταυροδρόμι συμφερόντων ΗΠΑ, ΕΕ και Ρωσίας.

Γιατί έχει σημασία: Η ιστορία των αποπομπών πρέσβεων στην Αθήνα αποκαλύπτει ότι η αμερικανική εξωτερική πολιτική δεν είναι πάντα συνεπής, αλλά προσαρμόζεται στις ανάγκες της στιγμής. Για την Ελλάδα, αυτό σημαίνει ότι οι διμερείς σχέσεις μπορεί να κλονιστούν ακόμη και όταν φαίνονται σταθερές. Η περίπτωση Γκίλφοϊλ υπενθυμίζει ότι η Αθήνα οφείλει να θωρακίσει τα εθνικά της συμφέροντα ανεξάρτητα από τα πρόσωπα που εκπροσωπούν τη μεγάλη δύναμη, ενώ παράλληλα αναδεικνύει την ανάγκη για διαρκή επαγρύπνηση στον σχεδιασμό της εξωτερικής πολιτικής.