Εκείνη τη νύχτα | Επικαιρότητα στο LivePress.gr

Lead: Δεκατρία χρόνια συμπληρώθηκαν χθες από τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα στο Κερατσίνι, μια ημερομηνία που έχει μετατραπεί σε ορόσημο μνήμης αλλά και σε σημείο αναφοράς για την πορεία της ελληνικής Δικαιοσύνης απέναντι στη ναζιστική βία. Η επέτειος δεν είναι απλώς τελετουργική· λειτουργεί ως καθρέφτης της κοινωνίας που καλείται να διαχειριστεί τις συνέπειες της δολοφονίας ενός ανθρώπου που έγινε σύμβολο αντιφασιστικής αντίστασης.

Η δολοφονία του Παύλου Φύσσα τον Σεπτέμβριο του 2013 δεν ήταν ένα μεμονωμένο περιστατικό βίας. Συνέβη σε ένα πλαίσιο όπου η δράση της Χρυσής Αυγής είχε ήδη αποκτήσει χαρακτηριστικά οργανωμένης εγκληματικής ομάδας, όπως έκρινε αργότερα η ελληνική Δικαιοσύνη. Η δίκη που ακολούθησε, μία από τις μακροβιότερες στην ελληνική νομική ιστορία, κατέληξε στην αναγνώριση της εγκληματικής οργάνωσης και στην καταδίκη των ηγετικών στελεχών της. Η απόφαση αυτή αποτέλεσε τομή: για πρώτη φορά μεταπολιτευτικά, ένα κόμμα του κοινοβουλίου κρίθηκε ως εγκληματική οργάνωση. Ωστόσο, η απονομή δικαιοσύνης δεν ταυτίζεται με την κοινωνική κάθαρση. Η βία από ακροδεξιούς χώρους δεν εξαφανίστηκε· μεταλλάχθηκε, βρήκε νέα κανάλια έκφρασης και συχνά επανατοποθετείται στο δημόσιο λόγο με πιο συγκαλυμμένους όρους. Παράλληλα, η μνήμη του Φύσσα παραμένει ζωντανή μέσα από συλλογικότητες, εκδηλώσεις και αντιφασιστικές δράσεις, ενώ το Κερατσίνι έχει καταστεί τόπος μνήμης και διεκδίκησης. Η επέτειος θέτει επίσης ερωτήματα για τη θεσμική θωράκιση απέναντι σε οργανωμένη βία, την εκπαίδευση στα ανθρώπινα δικαιώματα και την ευθύνη των πολιτικών δυνάμεων να μην ανοίγουν χώρο σε ακροδεξιά αφηγήματα. Η διαχείριση της μνήμης δεν είναι ουδέτερη πράξη· καθορίζει το τι θεωρείται αποδεκτό στο δημόσιο βίο.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η δολοφονία του Παύλου Φύσσα σημειώθηκε στις 18 Σεπτεμβρίου 2013 στο Κερατσίνι και αποτέλεσε αφορμή για τη δίκη της Χρυσής Αυγής, η οποία κατέληξε στην αναγνώριση εγκληματικής οργάνωσης.
• Η επέτειος συνοδεύεται κάθε χρόνο από αντιφασιστικές εκδηλώσεις, πορείες και δράσεις μνήμης, με το Κερατσίνι να αποτελεί κεντρικό σημείο αναφοράς.
• Παρά τη δικαστική καταδίκη, η ακροδεξιά βία και ρητορική δεν έχουν εξαλειφθεί, γεγονός που καθιστά την επαγρύπνηση διαρκή αναγκαιότητα.

Γιατί έχει σημασία: Η επέτειος της δολοφονίας του Παύλου Φύσσα υπενθυμίζει ότι η δημοκρατία δεν προστατεύεται μόνο με νόμους αλλά και με συλλογική εγρήγορση. Η μνήμη λειτουργεί ως ανάχωμα στη λήθη και ως υπενθύμιση ότι η σιωπή απέναντι στη βία μπορεί να γίνει συνέργεια.