Ο εκλεκτός του Τραμπ ακριβαίνει το χρήμα — Πόσο αντέχει η ανακωχή με τη Fed; | Οικονομία στο LivePress.gr

Lead: Ο Ντόναλντ Τραμπ μπορεί να επιλέγει τον επικεφαλής της Federal Reserve, αλλά δεν μπορεί να επιλέγει και τον πληθωρισμό που εκείνος θα βρει μπροστά του. Η πρώτη αύξηση των αμερικανικών επιτοκίων εδώ και χρόνια στέλνει ένα σαφές μήνυμα: η εποχή του φθηνού χρήματος τελειώνει, και μαζί της τελειώνει και η άτυπη ανακωχή ανάμεσα στον Λευκό Οίκο και την κεντρική τράπεζα.

Η επιλογή του επόμενου προέδρου της Fed δεν είναι μια τεχνική απόφαση· είναι μια πολιτική πράξη με βαριές οικονομικές συνέπειες. Ο Τραμπ έχει ταχθεί ανοιχτά υπέρ χαμηλών επιτοκίων, θεωρώντας τα καύσιμο για την ανάπτυξη και το χρηματιστήριο. Όμως ο νέος επικεφαλής αναλαμβάνει εν μέσω ενός πληθωριστικού κύκλου που δεν ελέγχεται με tweets. Η αύξηση των επιτοκίων δεν είναι επιλογή ιδεολογίας, αλλά αναγκαιότητα: ο πληθωρισμός ροκανίζει τα εισοδήματα, οι αγορές απαιτούν σήμα σταθερότητας και το δολάριο χρειάζεται στήριξη. Το δίλημμα είναι απλό στην περιγραφή και οδυνηρό στην εφαρμογή: σύσφιγξη της νομισματικής πολιτικής για να τιθασευτούν οι τιμές, ή παράταση της χαλαρότητας για να μην τιναχθεί στον αέρα η ανάπτυξη.

Η ανακωχή με τη Fed μοιάζει με εύθραυστη ισορροπία. Από τη μια, ο Λευκός Οίκος πιέζει για χαμηλό κόστος δανεισμού· από την άλλη, η κεντρική τράπεζα οφείλει να προστατεύσει την αξία του νομίσματος. Κάθε αύξηση επιτοκίων ακριβαίνει το χρήμα για νοικοκυριά, επιχειρήσεις και το ίδιο το αμερικανικό δημόσιο χρέος, που έχει εκτιναχθεί. Την ίδια στιγμή, οι αναδυόμενες αγορές νιώθουν την πίεση του ισχυρότερου δολαρίου, ενώ η Ευρώπη παρακολουθεί με αγωνία μήπως η σύσφιγξη προκαλέσει νέο κύκλο αναταραχής. Το ερώτημα δεν είναι αν θα αυξηθούν τα επιτόκια, αλλά πόσο γρήγορα και πόσο μακριά μπορεί να φτάσει η Fed χωρίς να προκαλέσει ύφεση.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η επιλογή του επικεφαλής της Fed από τον Τραμπ δεν εγγυάται χαμηλά επιτόκια· ο πληθωρισμός επιβάλλει τη δική του ατζέντα.
• Η αύξηση των αμερικανικών επιτοκίων ακριβαίνει τον δανεισμό παγκοσμίως και ενισχύει το δολάριο, πιέζοντας τις αναδυόμενες αγορές.
• Η ανακωχή Λευκού Οίκου–Fed είναι προσωρινή: κάθε απόφαση για τα επιτόκια δοκιμάζει τα όρια της πολιτικής ανεξαρτησίας της κεντρικής τράπεζας.

Γιατί έχει σημασία: Όσο η Fed ανεβάζει τα επιτόκια, τόσο στενεύουν τα περιθώρια για πολιτικές παροχών και για φθηνό κρατικό δανεισμό. Η ανακωχή με τον Τραμπ μπορεί να αντέξει όσο η οικονομία μεγαλώνει· αν η σύσφιγξη οδηγήσει σε ύφεση, η σύγκρουση θα γίνει ανοιχτή και το πολιτικό κόστος θα το πληρώσει πρώτα ο Λευκός Οίκος. Σε έναν κόσμο όπου το χρήμα ακριβαίνει, η πραγματική εξουσία δεν την έχει πάντα αυτός που διορίζει, αλλά αυτός που αποφασίζει για το κόστος του χρήματος.