Π. Τζωρτζάκης (ΕΛΚΑΚ) στη ΔΕΘ: Χτίζουμε τα θεμέλια της ελληνικής αμυντικής καινοτομίας – Έρχονται 20 κοινά προγράμματα με το Ισραήλ»

Lead: Τη φιλόδοξη στρατηγική για τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου οικοσυστήματος αμυντικής καινοτομίας στην Ελλάδα, με αιχμή του δόρατος τη συνεργασία με το Ισραήλ, παρουσίασε από τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης ο πρόεδρος του Ελληνικού Κέντρου Αμυντικής Καινοτομίας (ΕΛΚΑΚ), Παντελής Τζωρτζάκης. Σε μια περίοδο όπου οι γεωπολιτικές προκλήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο εντείνονται, η Αθήνα επιχειρεί να μετατρέψει τις νεοφυείς επιχειρήσεις της σε βασικό πυλώνα της εθνικής άμυνας, αξιοποιώντας την τεχνογνωσία ενός από τους πιο προηγμένους στρατιωτικά εταίρους της.

Η εξαγγελία για την εκκίνηση 20 κοινών προγραμμάτων με το Ισραήλ δεν αποτελεί απλώς μια διπλωματική κίνηση εντυπωσιασμού. Σηματοδοτεί μια στρατηγική στροφή προς την ενσωμάτωση της πολιτικής τεχνολογίας (dual-use) στις ένοπλες δυνάμεις. Ο κ. Τζωρτζάκης, σύμφωνα με πληροφορίες από το περιθώριο της ΔΕΘ, ανέλυσε τον οδικό χάρτη που θα επιτρέψει σε ελληνικές startups να αναπτύξουν λύσεις σε τομείς όπως η κυβερνοάμυνα, τα μη επανδρωμένα συστήματα και η τεχνητή νοημοσύνη. Το μοντέλο που προκρίνεται είναι αυτό των «ανοιχτών κόμβων καινοτομίας», όπου ο ιδιωτικός τομέας συνεργάζεται απευθείας με τα επιτελεία, παρακάμπτοντας τη γραφειοκρατία των παραδοσιακών εξοπλιστικών προγραμμάτων. Η επιλογή του Ισραήλ ως βασικού εταίρου δεν είναι τυχαία· πρόκειται για τη χώρα που έχει καταφέρει να μετατρέψει τις μονάδες του στρατού της σε θερμοκοιτίδες τεχνολογικών κολοσσών, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα τις μονάδες κυβερνοάμυνας που γέννησαν εταιρείες όπως η Check Point.

Η πρωτοβουλία έρχεται να καλύψει ένα διαχρονικό κενό της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας: την έλλειψη σύνδεσης μεταξύ ακαδημαϊκής έρευνας και επιχειρησιακών αναγκών. Παρά το υψηλό επίπεδο των ελληνικών πανεπιστημίων σε τομείς πληροφορικής και μηχανικής, το ποσοστό των ερευνών που καταλήγουν σε αμυντικά προϊόντα παραμένει εξαιρετικά χαμηλό. Το ΕΛΚΑΚ, όπως προκύπτει από τις δηλώσεις του προέδρου του, στοχεύει να λειτουργήσει ως ο καταλύτης που θα γεφυρώσει αυτό το χάσμα, προσφέροντας χρηματοδότηση, καθοδήγηση και, κυρίως, πρόσβαση σε διεθνή δίκτυα προμηθειών. Οι 20 κοινές δράσεις με το Ισραήλ αναμένεται να λειτουργήσουν ως πιλοτικά προγράμματα, μετρώντας την αποτελεσματικότητα της συνεργασίας πριν αυτή επεκταθεί σε μεγαλύτερη κλίμακα. Το στοίχημα είναι διπλό: αφενός να αποκτήσει η χώρα σύγχρονα οπλικά συστήματα σε ανταγωνιστικές τιμές, αφετέρου να δημιουργηθούν θέσεις εργασίας υψηλής εξειδίκευσης που θα συγκρατήσουν το επιστημονικό δυναμικό στη χώρα.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Εστίαση σε dual-use τεχνολογίες: Τα προγράμματα θα επικεντρωθούν σε λύσεις που έχουν εφαρμογή τόσο στην άμυνα όσο και στην πολιτική αγορά (π.χ. αισθητήρες, λογισμικό διαχείρισης κρίσεων), μεγιστοποιώντας το επενδυτικό ενδιαφέρον.
• Ταχύτητα υλοποίησης: Σε αντίθεση με τους παραδοσιακούς διαγωνισμούς που διαρκούν χρόνια, τα νέα προγράμματα θα τρέξουν με διαδικασίες fast-track, με ορίζοντα ολοκλήρωσης για τα πρώτα πρωτότυπα εντός 18-24 μηνών.
• Συμμετοχή ιδιωτικών κεφαλαίων: Το μοντέλο προβλέπει συνέργεια δημόσιας χρηματοδότησης και ιδιωτικών επενδύσεων, με στόχο τη δημιουργία βιώσιμων επιχειρήσεων που θα εξάγουν προϊόντα και σε τρίτες χώρες.

Γιατί έχει σημασία: Η προσπάθεια του ΕΛΚΑΚ συνιστά μια υπαρξιακής σημασίας αλλαγή παραδείγματος για την ελληνική άμυνα. Σε ένα περιβάλλον όπου οι συμβατικές απειλές εξελίσσονται με ταχύτητα φωτός, η εξάρτηση από εισαγόμενα οπλικά συστήματα καθίσταται ολοένα και πιο επισφαλής. Η οικοδόμηση μιας εγχώριας βάσης καινοτομίας, με τη συνδρομή ενός έμπειρου εταίρου όπως το Ισραήλ, δεν είναι απλώς θέμα τεχνολογικού εκσυγχρονισμού. Είναι ζήτημα στρατηγικής αυτονομίας. Αν η πρωτοβουλία αποδώσει καρπούς, η Ελλάδα δεν θα είναι πλέον ένας απλός αγοραστής όπλων, αλλά ένας παραγωγός λύσεων που μπορεί να διαμορφώσει τις ισορροπίες στην περιοχή. Το επόμενο διάστημα θα δείξει αν τα λόγια του κ. Τζωρτζάκη στη ΔΕΘ θα μετουσι