Ακρίβεια: Πόσα θέλει μια οικογένεια τον μήνα για να επιβιώσει – Τι δείχνει η ΕΛΣΤΑΤ | Επικαιρότητα στο LivePress.gr

Lead: Πόσα χρειάζεται πραγματικά μια ελληνική οικογένεια κάθε μήνα για να τα βγάλει πέρα; Η έρευνα οικογενειακών προϋπολογισμών της ΕΛΣΤΑΤ δίνει την πιο σκληρή απάντηση: το διαθέσιμο εισόδημα δεν φτάνει, ο πληθωρισμός «ροκανίζει» την αγοραστική δύναμη και το βάρος πέφτει στα βασικά αγαθά, με τη διατροφή και τη στέγαση να απορροφούν το μεγαλύτερο μέρος του μηνιαίου ταμείου.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής, οι δαπάνες των νοικοκυριών κατευθύνονται κατά κύριο λόγο σε ανάγκες που δεν μπορούν να αναβληθούν. Τα τρόφιμα, το ενοίκιο ή η δόση στεγαστικού δανείου, η ενέργεια και οι μεταφορές συνθέτουν τον πυρήνα του οικογενειακού προϋπολογισμού, αφήνοντας ελάχιστο περιθώριο για αποταμίευση ή άλλες δαπάνες. Το πιο ανησυχητικό εύρημα, ωστόσο, είναι το χάσμα ανάμεσα στα φτωχότερα και τα πλουσιότερα νοικοκυριά: τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα αφιερώνουν δυσανάλογα μεγάλο ποσοστό του εισοδήματός τους σε είδη πρώτης ανάγκης, με αποτέλεσμα να πλήττονται πολύ πιο σκληρά από κάθε ανατίμηση. Για μια οικογένεια με περιορισμένο εισόδημα, ακόμη και μια μικρή αύξηση στην τιμή του γάλακτος ή του ηλεκτρικού ρεύματος μεταφράζεται σε πραγματική απώλεια αγοραστικής δύναμης, την ώρα που τα υψηλότερα στρώματα έχουν τη δυνατότητα να απορροφήσουν τις αυξήσεις και να διατηρήσουν το βιοτικό τους επίπεδο.

Η εικόνα που σκιαγραφεί η ΕΛΣΤΑΤ δεν είναι απλώς στατιστική αποτύπωση· είναι καθρέφτης της καθημερινότητας εκατοντάδων χιλιάδων νοικοκυριών που ισορροπούν στο όριο. Ο πληθωρισμός στα τρόφιμα και τη στέγαση λειτουργεί ως άτυπος φόρος, που πλήττει αναλογικά περισσότερο όσους έχουν λιγότερα. Την ίδια στιγμή, οι μισθοί και οι συντάξεις δεν ακολουθούν ανάλογη πορεία, διευρύνοντας το χάσμα και ενισχύοντας την αίσθηση ανασφάλειας. Το ερώτημα δεν είναι μόνο πόσα χρειάζεται μια οικογένεια για να ζήσει, αλλά πόσα της περισσεύουν για να ζήσει αξιοπρεπώς.

Τι πρέπει να γνωρίζετε:

• Η διατροφή και η στέγαση αποτελούν τις δύο μεγαλύτερες κατηγορίες δαπανών για τα ελληνικά νοικοκυριά, καταναλώνοντας το μεγαλύτερο μέρος του μηνιαίου εισοδήματος.
• Τα φτωχότερα νοικοκυριά δαπανούν δυσανάλογα υψηλό ποσοστό του εισοδήματός τους σε βασικά αγαθά, γεγονός που τα καθιστά πιο ευάλωτα στις ανατιμήσεις.
• Το χάσμα ανάμεσα σε χαμηλόμισθους και υψηλόμισθους διευρύνεται, καθώς ο πληθωρισμός πλήττει αναλογικά περισσότερο όσους έχουν μικρότερη οικονομική «ασπίδα».

Γιατί έχει σημασία: Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ δεν αφορούν αριθμούς, αλλά ανθρώπους. Δείχνουν ότι η ακρίβεια δεν είναι οριζόντιο φαινόμενο: κάποιοι τη νιώθουν στο καλάθι του σούπερ μάρκετ και στον λογαριασμό του ρεύματος, ενώ άλλοι μπορούν να την αγνοήσουν. Όσο το χάσμα διευρύνεται, τόσο πιο επιτακτική γίνεται η ανάγκη για στοχευμένα μέτρα στήριξης των πιο ευάλωτων, αλλά και για πολιτικές που θα αντιμετωπίσουν τις δομικές αιτίες της ακρίβειας. Η συζήτηση για την επιβίωση μιας οικογένειας είναι, τελικά, συζήτηση για τη συνοχή της ίδιας της κοινωνίας.